İslam Tarihi ve Medeniyeti 2 Dersi 2. Ünite Sorularla Öğrenelim

29.07.2022
4
A+
A-

Abbasilerin Iı. Dönemi Ve Merkezi Otoritenin Zayıflaması

Açıköğretim ders notları öğrenciler tarafından ders çalışma esnasında hazırlanmakta olup diğer ders çalışacak öğrenciler için paylaşılmaktadır. Sizlerde hazırladığınız ders notlarını paylaşmak istiyorsanız bizlere iletebilirsiniz.

Açıköğretim derslerinden İslam Tarihi ve Medeniyeti 2 Dersi 2. Ünite Sorularla Öğrenelim için hazırlanan  ders çalışma dokümanına (ders özeti / sorularla öğrenelim) aşağıdan erişebilirsiniz. AÖF Ders Notları ile sınavlara çok daha etkili bir şekilde çalışabilirsiniz. Sınavlarınızda başarılar dileriz.

Abbasilerin Iı. Dönemi Ve Merkezi Otoritenin Zayıflaması

1. Soru

Abbasilerde Me’mûn’un ölümünün ardından kim halife ilan edildi?

Cevap

Me’mûn’un ölümünün ardından Türk kumandanların baskısıyla Mu’tasım-Billâh lakabıyla halife ilan edildi.


2. Soru

Mu’tasım’ın halife olması Türk tarihi açısından neden büyük önem taşımaktadır?

Cevap

Mu’tasım’ın halife olması Türk tarihi açısından büyük önem taşımaktadır. Zira böylece askeri görevlerin dışında devlet yönetiminde de Türkler etkin konuma gelmişler, Abbâsî Devleti’nde Arap ve İranlı unsurların etkinliği azalmıştır. Mu’tasım döneminde Türk askerlerin Abbâsîlerin hizmetine girmesi, Türkler arasında İslâmiyet’in yayılmasında önemli roAbbasil oynamıştır.


3. Soru

Hürremiyye nedir?

Cevap

Mezdek öğretisinden izler taşıyan ve İslâm tarihinde aşırı Şîa’nın etkisiyle gelişen İran kaynaklı Arap karşıtı çeşitli gruplara verilen ad.


4. Soru

Babek kimdir?

Cevap

Abbâsî halifeleri Me’mun ve Mu’tasım dönemlerinde Azerbaycan’da devleti tehdit eden ve uzun yıllar süren Hürremiyye hareketinin lideridir.


5. Soru

Günümüzde Afyon Karahisar yakınlarında bulunan ve Bizans’ın İstanbul’dan sonra ikinci önemli şehri neresidir?

Cevap

Günümüzde Afyon Karahisar yakınlarında bulunan ve Bizans’ın İstanbul’dan sonra ikinci önemli şehri Amorion’dur.


6. Soru

Abbasi halifesinin özel muhafızları kimlerden oluşurdu?

Cevap

Me’mun döneminde Abbâsî ordusunda yer edinmeye başlayan Türkler özellikle Mu’tasım döneminde bu konumlarını sağlamlaştırmışlardı. Halifenin 4000
kişilik özel muhafız birliği Türklerden oluşmakta; Türk komutanların da halife nezdinde saygın konumları bulunmaktaydı.


7. Soru

Mu’tasım-Billâh’ın Samerra’da yaptırdığı sarayın adı nedir?

Cevap

Mu’tasım-Billâh 842 yılında Sâmerrâ’da vefat etti. Onun bilhassa Sâmerrâ’daki imar faaliyetleri önemli olup burada yaptırdığı el-Cevsaku’l-Hâkânî adlı saray
meşhurdur.


8. Soru

İlk İslâm filozofu kimdir?

Cevap

İlk İslâm filozofu Ya’kûb b. İshak el-Kindî dir.


9. Soru

Boğa el-Kebîr kimdir?

Cevap

Me’mun döneminden beri Abbâsî ordusunda görev alan Türk Kumandanı.


10. Soru

Hangi halife devrinde Müslüman orduları Sicilya’da Messina, Napoli, Meskân, Şerrâ ve Leontini şehirlerini ele geçirmiştir?

Cevap

Vâsık devrinde, Ağlebîlerin 842-847 yıllarında yaptıkları Fazl b. Câfer ve Abbâs b. Fazl komutasındaki deniz seferleri neticesinde Müslüman orduları Sicilya’da
Messina, Napoli, Meskân, Şerrâ ve Leontini şehirlerini ele geçirdiler.


11. Soru

Mütevekkil Abbasi başkentini Şam’a neden taşımıştır?

Cevap

Mütevekkil Türk kumandanlar tarafından tahta çıkarılmış olmakla birlikte onların nüfuzundan hayli rahatsız olmaktaydı. Bu nedenle Araplardan kendisine
müttefik gruplar bulmaya çalıştı. Eşnas’ın 844’te ölümünün ardından Türk kumandanların lideri olan İnak et-Türkî de onun emriyle katledildi. Türk kumandanlarının nüfuzunu kırmak için Mütevekkil, başşehrini Arap unsurun ağırlıklı olarak bulunduğu Şam’a (Dımaşk) nakletmeyi kararlaştırdı.


12. Soru

Suğur bölgeleri nerelerdir?

Cevap

İslâm devletlerinin gayri müslim devletlerle sınırını oluşturan uç bölgeleridir.


13. Soru

Mütevekkil dönemini özetleyiniz?

Cevap

Mütevekkil dönemi siyasi açıdan sönük bir devre olmakla birlikte ilmî ve kültürel açıdan parlak bir devir olmuş, yıllarca süren tercüme hareketinin ardından telif
dönemi başlamıştır. Mütevekkil’in dinî konulardaki tartışmaları yasaklaması sonucu Mu’tezile kelâmcılığı ve felsefe alanındaki çalışmaların canlılığını kaybetmesine karşılık hadis alanındaki çalışmalar hızlanmış, pek çok muhaddis onun desteğini görmüştür. Zünnûn el-Mısrî, Hâtim el-Esam, Muhâsibî, Bâyezîdi Bistâmî gibi zâhid ve sûfîler Mütevekkil zamanında yaşamıştır.


14. Soru

Sâmerrâ Ulucamii kimin döneminde yaptırılmıştır?

Cevap

Mütevekkil giriştiği büyük çaptaki imar faaliyetleriyle başşehir Sâmerrâ’yı genişletmiş, burada günümüze kadar ayakta kalabilen meşhur Sâmerrâ Ulucamii ile yirminin üzerinde saray ve köşk inşa ettirmiştir.


15. Soru

Abbâsîler’de Muhafız alayını oluşturan daha ziyade Araplardan oluşturulan askeri birliğe ne ad verilirdi?

Cevap

Şâkiriyye


16. Soru

Hangi halife devrinde ileride Türk askerlerine karşı denge kurmak üzere Kuzey Afrika’lı askerlerden oluşan Meğâribe ve Araplardan oluşan Şâkiriyye gibi birlikler kurulmuştur?

Cevap

Ebü’l-Abbas es-Seffâh ve Ebû Ca’fer el-Mansûr’dan sonra babası halife olmadığı halde hilâfet makamına geçen ilk şahıs olan Müstaîn, seleflerinin başına
gelenleri bildiğinden Türk kumandanlarının sözünden çıkmamıştır. Bununla birlikte onun devrinde ileride Türk askerlerine karşı denge kurmak üzere Kuzey
Afrika’lı askerlerden oluşan Meğâribe ve Araplardan oluşan Şâkiriyye gibi birlikler kurulmuştur.


17. Soru

Hangi Abbasi halifesi saltanatı Türkler yardımıyla ele geçirmiştir?

Cevap

Türk askerler tarafından Bağdat’a giden Müstaîn’e karşı iktidara getirilen Mu’tez, halifeliği Türkler’in yardımıyla ele geçirmiştir.


18. Soru

Tolunoğulları hanedanını kim kurmuştur?

Cevap

Mutez döneminde 868 yılında vekil sıfatıyla Mısır’a vali tayin edilen Ahmed b. Tolun burada zamanla Abbâsî halifeliğine ancak ismen bağlı kalan Tolunoğulları hânedanını kurdu.


19. Soru

Mühtedî kimler tarafından tahttan indirilip öldürülmüştür?

Cevap

Mühtedî’nin Türkler tarafından tahttan indirilip öldürülmesinin ardından göz hapsinde tutulduğu el-Cevsaku’l-Hâkanî’den alınarak halife ilân edildi (870).


20. Soru

Abbâsî halifelerinin sonuncusu kimdir?

Cevap

Mutemid, Sâmerrâ’da oturan Abbâsî halifelerinin sonuncusudur.


21. Soru

Bizans’a yaptığı başarılı hücumlarla tanınan Abbâsî kumandanı kimdir?

Cevap

Bu esnada Sümel komutasındaki Abbâsî donanmasının Bizans’a hücumlarda oldukça faal bir rol oynadığı görülmektedir.


1. Soru

Abbasilerde Me’mûn’un ölümünün ardından kim halife ilan edildi?

Cevap

Me’mûn’un ölümünün ardından Türk kumandanların baskısıyla Mu’tasım-Billâh lakabıyla halife ilan edildi.

2. Soru

Mu’tasım’ın halife olması Türk tarihi açısından neden büyük önem taşımaktadır?

Cevap

Mu’tasım’ın halife olması Türk tarihi açısından büyük önem taşımaktadır. Zira böylece askeri görevlerin dışında devlet yönetiminde de Türkler etkin konuma gelmişler, Abbâsî Devleti’nde Arap ve İranlı unsurların etkinliği azalmıştır. Mu’tasım döneminde Türk askerlerin Abbâsîlerin hizmetine girmesi, Türkler arasında İslâmiyet’in yayılmasında önemli roAbbasil oynamıştır.

3. Soru

Hürremiyye nedir?

Cevap

Mezdek öğretisinden izler taşıyan ve İslâm tarihinde aşırı Şîa’nın etkisiyle gelişen İran kaynaklı Arap karşıtı çeşitli gruplara verilen ad.

4. Soru

Babek kimdir?

Cevap

Abbâsî halifeleri Me’mun ve Mu’tasım dönemlerinde Azerbaycan’da devleti tehdit eden ve uzun yıllar süren Hürremiyye hareketinin lideridir.

5. Soru

Günümüzde Afyon Karahisar yakınlarında bulunan ve Bizans’ın İstanbul’dan sonra ikinci önemli şehri neresidir?

Cevap

Günümüzde Afyon Karahisar yakınlarında bulunan ve Bizans’ın İstanbul’dan sonra ikinci önemli şehri Amorion’dur.

6. Soru

Abbasi halifesinin özel muhafızları kimlerden oluşurdu?

Cevap

Me’mun döneminde Abbâsî ordusunda yer edinmeye başlayan Türkler özellikle Mu’tasım döneminde bu konumlarını sağlamlaştırmışlardı. Halifenin 4000
kişilik özel muhafız birliği Türklerden oluşmakta; Türk komutanların da halife nezdinde saygın konumları bulunmaktaydı.

7. Soru

Mu’tasım-Billâh’ın Samerra’da yaptırdığı sarayın adı nedir?

Cevap

Mu’tasım-Billâh 842 yılında Sâmerrâ’da vefat etti. Onun bilhassa Sâmerrâ’daki imar faaliyetleri önemli olup burada yaptırdığı el-Cevsaku’l-Hâkânî adlı saray
meşhurdur.

8. Soru

İlk İslâm filozofu kimdir?

Cevap

İlk İslâm filozofu Ya’kûb b. İshak el-Kindî dir.

9. Soru

Boğa el-Kebîr kimdir?

Cevap

Me’mun döneminden beri Abbâsî ordusunda görev alan Türk Kumandanı.

10. Soru

Hangi halife devrinde Müslüman orduları Sicilya’da Messina, Napoli, Meskân, Şerrâ ve Leontini şehirlerini ele geçirmiştir?

Cevap

Vâsık devrinde, Ağlebîlerin 842-847 yıllarında yaptıkları Fazl b. Câfer ve Abbâs b. Fazl komutasındaki deniz seferleri neticesinde Müslüman orduları Sicilya’da
Messina, Napoli, Meskân, Şerrâ ve Leontini şehirlerini ele geçirdiler.

11. Soru

Mütevekkil Abbasi başkentini Şam’a neden taşımıştır?

Cevap

Mütevekkil Türk kumandanlar tarafından tahta çıkarılmış olmakla birlikte onların nüfuzundan hayli rahatsız olmaktaydı. Bu nedenle Araplardan kendisine
müttefik gruplar bulmaya çalıştı. Eşnas’ın 844’te ölümünün ardından Türk kumandanların lideri olan İnak et-Türkî de onun emriyle katledildi. Türk kumandanlarının nüfuzunu kırmak için Mütevekkil, başşehrini Arap unsurun ağırlıklı olarak bulunduğu Şam’a (Dımaşk) nakletmeyi kararlaştırdı.

12. Soru

Suğur bölgeleri nerelerdir?

Cevap

İslâm devletlerinin gayri müslim devletlerle sınırını oluşturan uç bölgeleridir.

13. Soru

Mütevekkil dönemini özetleyiniz?

Cevap

Mütevekkil dönemi siyasi açıdan sönük bir devre olmakla birlikte ilmî ve kültürel açıdan parlak bir devir olmuş, yıllarca süren tercüme hareketinin ardından telif
dönemi başlamıştır. Mütevekkil’in dinî konulardaki tartışmaları yasaklaması sonucu Mu’tezile kelâmcılığı ve felsefe alanındaki çalışmaların canlılığını kaybetmesine karşılık hadis alanındaki çalışmalar hızlanmış, pek çok muhaddis onun desteğini görmüştür. Zünnûn el-Mısrî, Hâtim el-Esam, Muhâsibî, Bâyezîdi Bistâmî gibi zâhid ve sûfîler Mütevekkil zamanında yaşamıştır.

14. Soru

Sâmerrâ Ulucamii kimin döneminde yaptırılmıştır?

Cevap

Mütevekkil giriştiği büyük çaptaki imar faaliyetleriyle başşehir Sâmerrâ’yı genişletmiş, burada günümüze kadar ayakta kalabilen meşhur Sâmerrâ Ulucamii ile yirminin üzerinde saray ve köşk inşa ettirmiştir.

15. Soru

Abbâsîler’de Muhafız alayını oluşturan daha ziyade Araplardan oluşturulan askeri birliğe ne ad verilirdi?

Cevap

Şâkiriyye

16. Soru

Hangi halife devrinde ileride Türk askerlerine karşı denge kurmak üzere Kuzey Afrika’lı askerlerden oluşan Meğâribe ve Araplardan oluşan Şâkiriyye gibi birlikler kurulmuştur?

Cevap

Ebü’l-Abbas es-Seffâh ve Ebû Ca’fer el-Mansûr’dan sonra babası halife olmadığı halde hilâfet makamına geçen ilk şahıs olan Müstaîn, seleflerinin başına
gelenleri bildiğinden Türk kumandanlarının sözünden çıkmamıştır. Bununla birlikte onun devrinde ileride Türk askerlerine karşı denge kurmak üzere Kuzey
Afrika’lı askerlerden oluşan Meğâribe ve Araplardan oluşan Şâkiriyye gibi birlikler kurulmuştur.

17. Soru

Hangi Abbasi halifesi saltanatı Türkler yardımıyla ele geçirmiştir?

Cevap

Türk askerler tarafından Bağdat’a giden Müstaîn’e karşı iktidara getirilen Mu’tez, halifeliği Türkler’in yardımıyla ele geçirmiştir.

18. Soru

Tolunoğulları hanedanını kim kurmuştur?

Cevap

Mutez döneminde 868 yılında vekil sıfatıyla Mısır’a vali tayin edilen Ahmed b. Tolun burada zamanla Abbâsî halifeliğine ancak ismen bağlı kalan Tolunoğulları hânedanını kurdu.

19. Soru

Mühtedî kimler tarafından tahttan indirilip öldürülmüştür?

Cevap

Mühtedî’nin Türkler tarafından tahttan indirilip öldürülmesinin ardından göz hapsinde tutulduğu el-Cevsaku’l-Hâkanî’den alınarak halife ilân edildi (870).

20. Soru

Abbâsî halifelerinin sonuncusu kimdir?

Cevap

Mutemid, Sâmerrâ’da oturan Abbâsî halifelerinin sonuncusudur.

21. Soru

Bizans’a yaptığı başarılı hücumlarla tanınan Abbâsî kumandanı kimdir?

Cevap

Bu esnada Sümel komutasındaki Abbâsî donanmasının Bizans’a hücumlarda oldukça faal bir rol oynadığı görülmektedir.

BİR YORUM YAZIN

ZİYARETÇİ YORUMLARI - 0 YORUM

Henüz yorum yapılmamış.