Türkiye Selçuklu Tarihi Dersi 7. Ünite Sorularla Öğrenelim

Açıköğretim ders notları öğrenciler tarafından ders çalışma esnasında hazırlanmakta olup diğer ders çalışacak öğrenciler için paylaşılmaktadır. Sizlerde hazırladığınız ders notlarını paylaşmak istiyorsanız bizlere iletebilirsiniz.

Açıköğretim derslerinden Türkiye Selçuklu Tarihi Dersi 7. Ünite Sorularla Öğrenelim için hazırlanan  ders çalışma dokümanına (ders özeti / sorularla öğrenelim) aşağıdan erişebilirsiniz. AÖF Ders Notları ile sınavlara çok daha etkili bir şekilde çalışabilirsiniz. Sınavlarınızda başarılar dileriz.

Delhi Türk Sultanlıkları(1206-1451)

1. Soru

Asrın en önemli hadisesi olarak görülen gelişme hangisidir?

Cevap

XIII. Asrın en önemli hadisesi olarak görülen gelişme; hiç şüphesiz Asya kıtasının büyük bir bölümüyle Orta Avrupa’ya  kadar yayılan Moğol istilasıdır.


2. Soru

Türkiye Selçuklu Devleti, Kösedağ’da 1243 yılında hezimete uğrayarak gelişmelerden nasibini almıştır. Bahsedilen bu ifade hangi gelişme sonucunda meydana gelmiştir?

Cevap

XIII. asrın en önemli hadisesi olarak görülen Moğol istilası olarak değerlendirilmesi dikkate  alındığında, bu gelişmenin de bir sonucu olarak Türkiye Selçuklu Devleti, Kösedağ’da 1243 yılında hezimete uğramış ve Moğol istilasından nasibini almıştır.


3. Soru

İlgili dönemde Anadolu’nun kısa bir sürede Moğol istilasına maruz kalmasına neden olarak hangi gelişmeler gösterilmektedir?

Cevap

Türkiye Selçuklu Devleti’nin Kösedağ’da 1243 yılında hezimete uğraması sonucunda, devleti yönetenlerin yetersizlikleri ve düşmanla yaptıkları işbirlikleri nedeniyle Anadolu kısa bir sürede Moğol istilasına maruz kalmıştır.


4. Soru

Anadolu’nun kısa bir sürede Moğol istilasına maruz kalması sonucu, devletin önemli mevkilerinde bulunan görevliler, menfaatleri çerçevesinde Moğollara hizmet etmede birbirleri ile yarışırken, bu duruma yönelik ilk tepki nasıl ve kimler tarafından gerçekleştirilmiştir?

Cevap

Devletin önemli mevkilerinde bulunan görevliler, menfaatleri çerçevesinde Moğollara hizmet etmekte birbirleriyle yarışırken; bu duruma karşı ilk tepkiler, otoritenin daha az hissedildiği, ülkenin daha ziyade kıyı bölgelerinde yaşayanlar başta olmak üzere Türkmenlerden gelmiştir.


5. Soru

Moğol istilası sonrasında devlet yöneticilerinin Moğollara hizmet etmede birbirleriyle yarışır konumda olmasına karşın ilk tepkilerin Türkmenlerden gelmesinin nedeni olarak hangi durum öne sürülmektedir?

Cevap

Moğol istilası nedeniyle artan vergiler, yaşanan şiddet ve Moğol istilası nedeniyle gelen yeni göçlerden en çok yerlerini yurtlarını terk etmek zorunda kalan Türkmenler etkilenmiştir. Bu nedenle bu duruma karşı ilk tepkilerin Türkmenlerden geldiği öne sürülmektedir.


6. Soru

Keykâvus Moğolların desteğiyle saltanat mücadelesine giren kardeşi, IV. Kılıç Arslan’a karşı cihad ilan etmiş; Türkmenlerden topladığı yardımla başarıya ulaşmıştır. Bu gelişme hangi yıl içerisinde gerçekleşmiştir?

Cevap

Bu gelişme 1258 yılında gerçekleşmiştir.


7. Soru

Mehmet Bey, II. Keykâvus’a yardım ettiği için, Selçuklu ve İlhanlı kuvvetlerinin baskısına maruz kaldığında, hangi nedenden ötürü Moğollarla anlaşma yoluna gitmiştir?

Cevap

Mehmet Bey, II. Keykâvus’a yardım ettiği için, Selçuklu ve İlhanlı kuvvetlerinin baskısına maruz kaldığında, kuvvetleri yeterli bulmadığından ötürü Moğollarla anlaşma yoluna gitmiştir.


8. Soru

Keykâvus’un Anadolu’yu terk etmesine neden olan gelişme hangisidir?

Cevap

II. Keykâvus’un 1261 yılında, İlhanlı ordusunun desteklediği kardeşine yenilmesi neticesinde Anadolu’yu terk etmiştir.


9. Soru

Döneme ilişkin, özellikle Çankırı, Ankara, Kastamonu, Amasya, Tokat ve Niksar bölgelerinde gerçekleştirilen saldırılarda kimler rol oynamıştır?

Cevap

Karamanlılar başta olmak üzere Türkmenler; Çankırı, Ankara, Kastamonu, Amasya, Tokat, Niksar bölgelerinde saldırılar gerçekleştirmiştir.


10. Soru

Pervâne’nin II. Keykâvus taraftarlarını tasfiyesi hangi gelişme ile sonuçlanmıştır?

Cevap

Pervâne’nin II. Keykâvus taraftarlarını tasfiyesi, Anadolu’da Moğollar’a karşı direnen cephenin  yıkılmasına ve asker sayısının azalmasına neden olduğu için, Selçuklu ordusu bu durumdan mütevellit İlhanlıların basit bir yardımcı birliği haline gelmiştir.


11. Soru

Çok hırslı bir devlet adamı olan Pervâne’nin, IV. Kılıç Arslan’ın çocuk yaştaki oğlu III. Gıyaseddin’i tahta geçirmesi hangi olay ile gerçekleşmiştir?

Cevap

Çok hırslı bir devlet adamı olan Pervâne, 1266 yılında IV. Kılıç Arslan’ı Moğollara öldürtüp; tahta, onun çocuk yaştaki oğlu III. Gıyaseddin’i geçirmiştir.


12. Soru

Çok hırslı bir devlet adamı olan Pervâne, hangi iddia üzerinden Memlûklerle, Moğolları birbirine kırdırmak istemiştir?

Cevap

Çok hırslı bir devlet adamı olan Pervâne, son hedefine ulaşmak için, muhaliflerini Baybars’la işbirliği ithamıyla yok ederken, bu iddia üzerinden Memlûklerle Moğolları da birbirine kırdırmayı amaçlamıştır.


13. Soru

Pervâne, kendisine karşı güvenin sarsılması sonucu Abaka’nın emri üzerine Tebriz’e gitmiştir. Bu durumu fırsat bilerek Selçuklu yöneticileri Baybars’la kesin olarak anlaşma kararı alanlar kimlerdir?

Cevap

Pervâne’nin, kendisine karşı güveni sarsılan Abaka’nın emri üzerine Tebriz’e gitmesi ve Baybars’a yapılan davetler ve yazışmalar yüzünden Selçuklu Devlet adamlarının kendilerini emniyette hissetmemesi üzerine Beylerbeyi Hatîroğlu Mesud ve kardeşi Mahmud, Mikâil, Harput Subaşısı Bicâr ve oğlu Diyarbekir Subaşısı Bahadır gibi Selçuklu yöneticileri Baybars’la kesin olarak anlaşma kararı almışlardır.


14. Soru

Beylerbeyi Hatîroğlu Mesud ve kardeşi Mahmud, Mikâil, Harput Subaşısı Bicâr ve oğlu Diyarbekir Subaşısı Bahadır gibi Selçuklu yöneticilerinin, Baybars’la kesin olarak anlaşma kararı almaları ve bu durumu yazılı olarak Memlûk sultanına bildirerek Anadolu’ya davet etmeleri kaç yılında ve mevsimsel olarak hangi dönemde gerçekleşmiştir?

Cevap

1276 Baharı


15. Soru

Beylerbeyi Hatîroğlu Mesud ve kardeşi Mahmud, Mikâil, Harput Subaşısı Bicâr ve oğlu Diyarbekir Subaşısı Bahadır gibi Selçuklu yöneticilerinin, Baybars’la kesin olarak anlaşma kararı almaları ve bu durumu yazılı olarak bildirmelerine rağmen Baybars’ın daveti kabul etmesine karşın hemen gelemeyeceğini belirtmesi hangi nedenle açıklanmaktadır?

Cevap

Baybars, daveti kabul etmekle birlikte, mevsim şartları nedeniyle hemen gelemeyeceğini, biraz dayanmaları gerektiğini bildirmiştir.


16. Soru

Hatîroğlu Şerefeddin ve diğer Selçuklu ileri gelenlerinin, Baybars ile tekrar temasa geçmeleri hangi şart dâhilinde gerçekleşmiştir?

Cevap

III. Gıyaseddin’in  tahtta  kalması  şartıyla, Baybars ile tekrar temasa geçilmiştir.


17. Soru

Hatîroğlu Şerefeddin’in Moğollara karşı ayaklanma başlatması, hangi durumdan ümitlenmesi ile gerçekleşmiştir?

Cevap

Görüşmeler sürerken Baybars, Emir Berkut komutasında 6000 kişilik bir Memlûk birliğini keşif için Elbistan’a göndermiştir. Bunun üzerine Baybars’ın ordusuyla yakınlarda olduğunu düşünerek ümitlenen Hatîroğlu Şerefeddin, Moğollar’a karşı bir ayaklanma başlatmıştır.


18. Soru

Hatîroğlu Şerefeddin’in Moğollar’a karşı başlattığı ayaklanmada isyan dalgasının hızla yayılmasında en önemli etken olarak hangi dikkat çekmektedir?

Cevap

Başlatılan ayaklanma neticesinde, özellikle Ermenek yöresindeki Karamanlılar ve uç Türkmenler ile temas sağlanması, isyan dalgasının hızla yayılmasında etkili olmuştur.


19. Soru

Hatîroğlu Şerefeddin’in Moğollar’a karşı başlattığı isyan dalgası nasıl sonuçlanmıştır?

Cevap

Hatîroğlu Şerefeddin, isyana katılan elebaşıların yargılandığı mahkemede öldürüleceğini anlamıştır. Hatîroğlu, Pervâne’nin de en az kendisi kadar suçlu olduğunu iddia etse de, idam edilmekten kurtulamamıştır. Dolayısıyla da başlatılan isyan dalgası başarısızlıkla sonuçlanmıştır.


20. Soru

Siyavuş’un Selçuklu tahtına oturtulup sultan ilan edilmesi hangi olay neticesinde gerçekleştirilmiştir?

Cevap

Mehmet Bey ve Siyavuş; kırmızı külahlı, çarıklı, siyah kilimli Türkmen kuvvetleriyle, Konya’yı kuşatıp 14 Mayıs 1277’de şehre girmişler ve Siyavuş’un Selçuklu tahtına oturtulup sultan ilan edilmesiyle bu olay neticeye kavuşmuştur.


21. Soru

“Bundan sonra dîvânda, dergâhta, bârgâhta, mecliste ve meydanda Türkçe ’den başka dil konuşulmaya”  şeklinde bir karar hangi gelişmelerden sonra alınmıştır?

Cevap

Siyavuş’un sultan ilan edilmesinin ardından, Konya’nın ileri gelenlerinden biat alınıp adına hutbe okunarak para kesilmesi gerçekleşmiştir. Bundan sonra ise Siyavuş’un vezirliğine Karamanoğlu Mehmet Bey getirilmiş, ardından toplanan Selçuklu Dîvânı’nda; “Bundan sonra dîvânda, dergâhta, bârgâhta, mecliste ve meydanda Türkçe ’den başka dil konuşulmaya” şeklinde bir karar alınmıştır.


22. Soru

Mehmet Bey, Siyavuş’un durumunu kuvvetlendirmek için hangi girişimde bulunmuştur?

Cevap

Mehmet Bey, Siyavuş’un durumunu kuvvetlendirmek için, onu IV. Kılıç Arslan’ın kızıyla evlendirmek üzere hemen harekete geçmiştir. Ancak kızın annesi Gazalya Hâtun, çeyiz hazırlığı nedeniyle dört ay kadar bir süre talebinden bulunmuştur.


23. Soru

İlhanlı şehzâdesi Kongurtay’ın büyük bir orduyla ilerlediği haberini alan Siyavuş ve Mehmet Bey hangi düşünce doğrultusunda ve nasıl hareket etmişlerdir?

Cevap

İlhanlı şehzâdesi Kongurtay’ın, büyük bir orduyla ilerlemekte olduğu haberini alan Siyavuş ve Mehmet Bey, bu kadar büyük bir ordu karşısında başarısız olacaklarını ve bu duruma karşı koyamayacaklarını düşünerek, Konya’dan çıkıp Ermenek taraflarına çekilmişlerdir. Türkmenlerin toplanmasına fırsat vermeden yeniden harekete geçen Selçuklu-Moğol kuvvetleri, Mehmet Bey’i ve iki kardeşini yakalayıp öldürmüşlerdir. Her ne kadar Siyavuş bu baskından kurtulup Anadolu’nun batı ucunda etrafına topladığı Türkmenlerle bir süre daha direnişini sürdürmeye çalışsa da nihayetinde yakalanarak öldürülmüştür.


24. Soru

Selçuklu Devleti, hangi gelişmenin ardından yapısal bir dönüşüm sürecine girmiştir?

Cevap

Selçuklu Devleti, Miryokefalon zaferiyle askeri sorunlarını önemli ölçüde çözdükten sonra, yapısal bir dönüşüm sürecine girmiştir.


25. Soru

Türkmenlerin, kuruluş aşamasında devletin asli gücünü oluşturmasına karşın, hangi nedenle, yerleşikliği öngören devlet politikalarına karşı konumda yer almışlardır?

Cevap

Türkmenler, kuruluş aşamasında devletin asli gücünü oluştururken, daha sonra yerleşikliği öngören devlet politikalarına karşı durmuşlardır. Burada temel meselenin Türkmen beylerinin, temsil ettikleri insan gücünden vazgeçmek istememeleri yer almaktadır.


26. Soru

Moğol istilasından sonra baş gösteren Türkmen isyanları neticesinde Batı-Anadolu’da teşekkül eden beylik hangisidir?

Cevap

Lâdik/Denizli (İnançoğulları) Beyliği


27. Soru

Asrın ikinci yarısından XIV. asrın sonlarına kadar, Honaz ve Dalaman civarında hüküm süren beylik hangisidir?

Cevap

Lâdik/Denizli (İnançoğulları) Beyliği


28. Soru

Lâdik/Denizli (İnançoğulları) Beyliği’nin tarih sahnesinden silinmesi hangi olay ile gerçekleşmiştir?

Cevap

Beylik, 1368’de Germiyanoğlularının eline geçerek tarih sahnesinden silinmiştir.


29. Soru

Türkiye Selçuklu Devleti’nin Moğol istilası nedeniyle çöküş sürecine girdiği dönemde, uç Türkmenleri tarafından kurulan en büyük beylik hangisidir?

Cevap

Türkiye Selçuklu Devleti’nin Moğol istilası nedeniyle çöküş sürecine girdiği dönemde, uç Türkmenleri tarafından kurulan en büyük beylik olma özelliği Karamanoğulları’na aittir.


30. Soru

Türkmenlerde olduğu gibi Karamanlıların da bir süre varlık gösterememesine neden olan olay hangi durum ile açıklanabilir?

Cevap

Pervâne meselesinden sonra artan Moğol tahakkümü nedeniyle, diğer Türkmenler gibi Karamanlılar da bir süre boyunca varlık gösterememiştir.


31. Soru

Selçuklu Hanedanı’nın Karamanoğulları ile ilişkilerinin son bulmasına neden olan olay hangisidir?

Cevap

Selçuklu Hanedanı’nın yıkılmasıyla  birlikte, bunun da doğal bir sonucu olarak Karamanoğulları ile ilişkiler de son bulmuştur.


32. Soru

asrın ikinci yarısından itibaren, Beyşehir, Seydişehir, Ilgın, Bolvadin ve Akşehir civarında yaklaşık 40 yıl kadar hüküm süren beylik hangisidir?

Cevap

Eşrefoğulları Beyliği


33. Soru

Eşrefoğulları Beyliği’nin kurucusu kimdir?

Cevap

Beyliğin kurucusu, Eşrefoğlu Süleyman Bey’dir.


34. Soru

Eşrefoğlu Süleyman Bey’in II. Mesud’dan af dileyerek itaatini bildirmesi hangi olay sonrasında gerçekleşmiştir?

Cevap

Sahip Ata’nın gayretleri sonucunda, Gıyaseddin’in çocukları bertaraf edilince taht II. Mesud’a kalmıştır. Bunun üzerine Süleyman Bey, Beyşehir’e çekilmiş   fakat toprakları Selçuklu yönetimindeki Germiyanlılar tarafından yağmalanmıştır. Bunun üzerine Süleyman Bey, II. Mesud’dan af dileyip itaatini bildirmiştir.


35. Soru

Süleyman Bey’in Kılıç Arslan’ı yakalayıp Viranşehir Kalesinde hapsetmesinden sonra hangi nedenle Kılıç Arslan’ı tekrar serbest bırakmış ve bu durum hangi olayın cereyan etmesine neden olmuştur?

Cevap

Kılıç Arslan, saltanat iddiasıyla Kırım’dan Anadolu’ya geçtiğinde, Sultan II. Mesud kardeşine karşı Eşrefoğlu Süleyman Bey’den yardım istemiştir. Süleyman Bey bu yardım talebi üzerine, Kılıç Arslan’ı yakalayarak Viranşehir Kalesinde hapsetmiştir. Ancak Süleyman Bey, Karamanoğulları’nın baskısı nedeniyle Kılıç Arslan’ı serbest bırakmıştır. Bunun da sonucu olarak Sultan II. Mesud ile arası yeniden açılmıştır.


36. Soru

Güneybatı Anadolu’da merkezi Fethiye olmak üzere Muğla ve civarında yaşayan Türkmenler tarafından kurulan beylik hangisidir?

Cevap

Menteşeoğulları Beyliği


37. Soru

Menteşeoğulları Beyliği hangi nitelikleri ile ön plana çıkmış ve  hangi  gelişme  neticesinde  Osmanlı  idaresine girerek Menteşe sancağı haline gelmiştir?

Cevap

Beylik, Güneybatı Anadolu’da merkezi Fethiye olmak üzere Muğla ve civarında yaşayan Türkmenler tarafından kurulmuş olup, en önemli niteliklerinden biri deniz kıyılarında toprakları olması bakımından denizcilik faaliyetlerinde ciddi gelişmeler göstermiş olmalarıdır. Ayrıca Beyliğin tarihi, Osmanlılar ile yoğun ilişki içerisinde geçmiştir; bundan dolayı 1451 yılında Osmanlı idaresine girerek Menteşe sancağı haline gelmişlerdir.


38. Soru

Türkiye  Selçuklu Devleti’nin son dönemlerinde Kütahya ve çevresinde hüküm süren beylik hangisidir?

Cevap

Germiyanoğulları


39. Soru

Germiyanoğulları’nın ilk defa tarih sahnesinde kendilerine yer bulmaları nasıl ve nerede gerçekleşmiştir?

Cevap

Germiyanlılar ilk defa Alişiroğlu Muzaffereddin önderliğinde XIII. yüzyılın ilk yarısında Malatya’da tarih sahnesine çıkmışlardır. Nitekim Alişiroğlu Muzaffereddin, Baba İshak isyanını bastırmakla görevlendirilmiş, ancak başarısız olmuştur.


40. Soru

Germiyanoğulları Beyliği’nin asıl kurucusu kimdir?

Cevap

Beyliğin asıl kurucusu,  Kerimeddin  Alişir’in oğlu olan Yakup Bey’dir.


41. Soru

Son Germiyan Beyliği’nin de Osmanlı topraklarına intikal etmesinin nedeni olarak hangi durum ileri sürülmektedir?

Cevap

Yakup Bey’in ölümünden sonra çöküşe geçen beylik, Karamanoğulları ve Osmanlılar arasında sıkışıp kalmıştır. Son Germiyan Beyi II. Yakub’un da erkek çocuğunun olmaması dolayısıyla  ölümünün  ardından sonra beylik toprakları Osmanlı Devleti’ne intikal etmiştir.


42. Soru

XIII. asrın ikinci yarısında Karahisar (Afyon) civarında kurulan beylik hangisidir?

Cevap

Sahip Ataoğulları Beyliği


43. Soru

Sahip Ataoğulları Beyliği kim tarafından kurulmuştur?

Cevap

Selçuklu veziri Sâhip Ata Fahreddin Ali’nin oğlu tarafından kurulmuştur.


44. Soru

Batı Anadolu’da merkezi Manisa olmak üzere hüküm sürmeye başlayan beylik hangisidir?

Cevap

Saruhanoğulları Beyliği


45. Soru

Saruhanoğulları Beyliği’nin kurucusu kimdir?

Cevap

Saruhanoğulları Beyliği’nin kurucusu Saruhan Bey’in Harizm Türkleri’nden Saruhan’ın torunu ve Alpağı’nın oğlu olduğu tahmin edilmektedir.


46. Soru

Saruhanoğulları Beyliği’nin sadece Ege Denizi kıyılarına doğru yayılma şansının olmasına neden olarak hangi durum ileri sürülebilir?

Cevap

Saruhanoğulları Beyliği, karadan  Karesi, Ayrın  ve Germiyanoğulları beylikleri ile çevrilmiş olması nedeniyle ancak Ege Denizi kıyılarına doğru yayılma şansına sahip olduğu ileri sürülmektedir.


47. Soru

Saruhanoğulları Beyliği’nin tarih sahnesinden kalkması hangi olay neticesinde gerçekleşmiştir?

Cevap

1346 yılında Saruhan Bey’in ölümünden sonra halefleri Osmanlı ile iyi ilişkiler içerisinde varlıklarını sürdürmeye çalışmış olsalar da, Saruhanoğulları Beyliği’nin merkezi olan Manisa’nın 1390  yılında Yıldırım Bayezid tarafından Osmanlı topraklarına katılması ile Saruhanoğulları Beyliği, tarihe intikal etmiştir.


48. Soru

XIII. Yüzyılın son çeyreğinde Kastamonu, Sinop ve çevresinde hüküm süren beylik hangisidir?

Cevap

Candâroğulları Beyliği (İsfendiyaroğulları)


49. Soru

Candâroğulları Beyliği’nin kurucusu kimdir?

Cevap

Candâroğulları Beyliği’nin kurucusu Şemseddin Yaman Candâr’dır.


50. Soru

Candâroğulları Beyliği’nin Osmanlı Devleti’ne bağlanması süreci nasıl gerçekleşmiştir?

Cevap

Anadolu’da Türk birliği sağlama  yolunda  bir hayli mesafe almış olan Osmanlılar’la yoğun ilişkiler içerisinde, onlara tâbi olarak yaşayan ve son dönemde beyinin adına nisbetle İsfendiyaroğulları olarak anılan Candaroğulları Beyliği, Fatih Sultan Mehmet zamanında Osmanlı Devleti’ne bağlanmıştır.


51. Soru

Yüzyılın sonları ile XIV. Yüzyılın ortalarında, Balıkesir ve Çanakkale başta olmak üzere, kuzeybatı Anadolu’da hüküm süren Türk beyliği hangisidir?

Cevap

Karası (Karesi) Beyliği


52. Soru

Karası Beyliği’nin menşei kimlere dayanmaktadır?

Cevap

Karası Beyliği’nin menşei Danişmendlilere dayanmaktadır.


53. Soru

Karası Beyliği’nin kuruluş süreci nasıl gerçekleşmiştir?

Cevap

Parçalanmış olan Danişmendli Beyliği’nin şubelerine, Selçuklu sultanı II. Kılıç Arslan tarafından son verilince, sonra hanedana mensup beylerin ve Türkmenlerin bir kısmı Selçuklu Devleti’nin Bizans uçlarında hizmete devam etmişlerdir. 1296-1297 yıllarından itibaren Selçuklu Devleti uç beyi Kalem Bey/Kalemşah ve oğlu Karası Bey, Batı Anadolu’daki Bizans şehirlerine (Balıkesir, Bergama, Çanakkale gibi) hâkim olmaya başlamıştır. Karası Bey Balıkesir’de, çöküş halindeki Selçuklu Devleti’nden bağımsızlığını ilan edip kendi adını taşıyan beyliği kurmuştur.


54. Soru

XIV. Yüzyılın başlarından itibaren merkezi önce Uluborlu daha sonra da Eğridir olmak üzere Isparta ve civarında (Göller Bölgesinde) hüküm süren beylik hangisidir?

Cevap

Hamidoğulları Beyliği.


55. Soru

XIV. Yüzyılın başlarından merkezi Birgi olmak üzere Büyük Menderes’den Tire ve Selçuk (Ayaslug)’a kadar olan bölgede hüküm süren beylik hangisidir?

Cevap

Aydınoğulları Beyliği.


56. Soru

Türkiye Selçuklularını’nın yıkılışından sonra kurulan beylikler başlıca hangileridir?

Cevap

Türkiye Selçukluları’nın yıkılışından  sonra kurulan başlıca beylikler ise şunlardır:

  • Taceddînoğulları Beyliği
  • Eretna Beyliği
  • Kadı Burhaneddîn Ahmed Beyliği
  • Dulkadiroğulları Beyliği
  • Ramazanoğulları Beyliği

57. Soru

Türkiye Selçuklu Devleti kimler tarafından kurulmuştur?

Cevap

Türkiye Selçuklu Devleti, 1075 yılında İznik merkez olmak üzere Kutalmışoğulları tarafından, kurulmuştur.


58. Soru

Binlerce yıllık tarihi boyunca üzerinde yaşayan hiçbir milletin adıyla anılmayı hak edecek bir değişim yaşamamış olan Anadolu, hangi dönemde Türkiye adını almıştır?

Cevap

Anadolu, Selçuklular zamanında Türkiye adını almıştır. Türkiye sadece bir ülkenin adı olmakla kalmayıp, aynı zamanda yüz yıla yakın bir zamandır yurt arayışı içerisinde olan Türkler ’in ikinci yurdu olmuştur.


59. Soru

Yaklaşık üç buçuk asır boyunca hüküm süren Selçuklu Devleti, Anadolu’yu mamur ve müreffeh bir ülke haline getirme sürecini hangi duruma rağmen gerçekleştirebilmişlerdir?

Cevap

Türkiye Selçuklu  hanedanı,  Bizans İmparatorluğu, Ermeniler, haçlılar, Büyük Selçuklular ve onların halefleri ve son olarak da Moğollar’la yaptıkları sürekli mücadelelere rağmen vatan kıldıkları Anadolu’yu, mamur ve müreffeh bir ülke haline getirmişlerdir.


60. Soru

Cihad ne demektir ?

Cevap

Arapça’da “güç ve gayret sarfetmek” anlamına gelen ve “cehd” kökünden türemiş olan cihad, İslâm’ı tebliğ ve bu uğurda düşmanla savaşmak manâsındadır.


61. Soru

II. Keykâvus, kime karşı cihad ilan etmiştir ?

Cevap

IV. Kılıç Arslan


62. Soru

Amân, ne demektir ?

Cevap

Amân, sözlük anlamı olarak emin olma, korkusuzluk, bağış, bağışlama demektir.


63. Soru

Muîneddîn Pervâne, IV. Kılıç Arslan’ı Moğollara öldürttükten sonra tahta kimi çıkardı ?

Cevap

IV. Kılıç Arslan’ın oğlu III. Gıyaseddîn


64. Soru

Lâdik/Denizli (İnançoğulları) Beyliği’ne hangi beylik son vermiştir ?

Cevap

Germiyanoğulları


65. Soru

Karamanoğlu Mehmet Bey hangi hadisede öldürüldü ?

Cevap

Siyavuş (Cimri) Hadisesi


66. Soru

Türkiye Selçuklu Devleti’nin Moğol istilası nedeniyle çöküş sürecine girdiği dönemde uç Türkmenleri tarafından kurulan en büyük beylik hangisidir ?

Cevap

Karamanoğulları Beyliği


67. Soru

Karamanoğulları Beyliği, Oğuzlar’ın hangi boyuna mensuptur ?

Cevap

Afşar


68. Soru

Karamanoğulları Beyliği’nin bağımsızlığına hangi devlet, kaç yılında son vermiştir ?

Cevap

Osmanlı Devleti-1497


69. Soru

Beyşehir, Seydişehir, Ilgın, Bolvadin ve Akşehir civarında, yaklaşık 40 yıl kadar hüküm sürmüş beylik hangisidir ?

Cevap

Eşrefoğulları Beyliği


70. Soru

Eşrefoğulları Beyliği’ne kim son vermiştir ?

Cevap

Moğol Valisi Timurtaş


71. Soru

Rodos Adası’ına seferler düzenleyen ve büyük bölümünü fetheden beylik hangisidir ?

Cevap

Menteşe Oğulları Beyliği


72. Soru

Saruhanoğulları Beyliği’ne hangi devlet, kaç yılında son vermiştir ?

Cevap

Osmanlı Devleti-1390


73. Soru

Balıkesir ve Çanakkale başta olmak üzere, kuzeybatı Anadolu’da hüküm sürmüş Türk beyliği hangisidir ?

Cevap

Karası (Karesi) Beyliği


74. Soru

XIV. yüzyılın başlarında merkezi Birgi olmak üzere Büyük Menderes’den Tire ve Selçuk (Ayaslug)’a kadar olan bölgede hangi beylik hüküm sürmüştür ?

Cevap

Aydınoğulları Beyliği


75. Soru

İltizâm nedir ?

Cevap

İltizâm bir yerin vergilerinin elde edilecek gelirlere göre değil de, önceden takdir edilen ve peşin olarak ödenen bir miktar karşılığında birisinin tasarrufuna bırakılmasıdır.


76. Soru

Anadolu’nun Türkiye adıyla anılması kimler zamanında başladı ?

Cevap

Türkiye Selçukluları


77. Soru

Anadolu’da Selçuklular’ın halefi ve devamı kimler olmuştur ?

Cevap

Osmanlılar


78. Soru

Hatîroğlu isyanı kimlere karşı yapılmıştır ?

Cevap

Moğollara


79. Soru

Alâeddîn Siyavuş’u Selçuklu tahtına çıkaran kimdir ?

Cevap

Karamanoğlu Mehmet Bey


1. Soru

Asrın en önemli hadisesi olarak görülen gelişme hangisidir?

Cevap

XIII. Asrın en önemli hadisesi olarak görülen gelişme; hiç şüphesiz Asya kıtasının büyük bir bölümüyle Orta Avrupa’ya  kadar yayılan Moğol istilasıdır.

2. Soru

Türkiye Selçuklu Devleti, Kösedağ’da 1243 yılında hezimete uğrayarak gelişmelerden nasibini almıştır. Bahsedilen bu ifade hangi gelişme sonucunda meydana gelmiştir?

Cevap

XIII. asrın en önemli hadisesi olarak görülen Moğol istilası olarak değerlendirilmesi dikkate  alındığında, bu gelişmenin de bir sonucu olarak Türkiye Selçuklu Devleti, Kösedağ’da 1243 yılında hezimete uğramış ve Moğol istilasından nasibini almıştır.

3. Soru

İlgili dönemde Anadolu’nun kısa bir sürede Moğol istilasına maruz kalmasına neden olarak hangi gelişmeler gösterilmektedir?

Cevap

Türkiye Selçuklu Devleti’nin Kösedağ’da 1243 yılında hezimete uğraması sonucunda, devleti yönetenlerin yetersizlikleri ve düşmanla yaptıkları işbirlikleri nedeniyle Anadolu kısa bir sürede Moğol istilasına maruz kalmıştır.

4. Soru

Anadolu’nun kısa bir sürede Moğol istilasına maruz kalması sonucu, devletin önemli mevkilerinde bulunan görevliler, menfaatleri çerçevesinde Moğollara hizmet etmede birbirleri ile yarışırken, bu duruma yönelik ilk tepki nasıl ve kimler tarafından gerçekleştirilmiştir?

Cevap

Devletin önemli mevkilerinde bulunan görevliler, menfaatleri çerçevesinde Moğollara hizmet etmekte birbirleriyle yarışırken; bu duruma karşı ilk tepkiler, otoritenin daha az hissedildiği, ülkenin daha ziyade kıyı bölgelerinde yaşayanlar başta olmak üzere Türkmenlerden gelmiştir.

5. Soru

Moğol istilası sonrasında devlet yöneticilerinin Moğollara hizmet etmede birbirleriyle yarışır konumda olmasına karşın ilk tepkilerin Türkmenlerden gelmesinin nedeni olarak hangi durum öne sürülmektedir?

Cevap

Moğol istilası nedeniyle artan vergiler, yaşanan şiddet ve Moğol istilası nedeniyle gelen yeni göçlerden en çok yerlerini yurtlarını terk etmek zorunda kalan Türkmenler etkilenmiştir. Bu nedenle bu duruma karşı ilk tepkilerin Türkmenlerden geldiği öne sürülmektedir.

6. Soru

Keykâvus Moğolların desteğiyle saltanat mücadelesine giren kardeşi, IV. Kılıç Arslan’a karşı cihad ilan etmiş; Türkmenlerden topladığı yardımla başarıya ulaşmıştır. Bu gelişme hangi yıl içerisinde gerçekleşmiştir?

Cevap

Bu gelişme 1258 yılında gerçekleşmiştir.

7. Soru

Mehmet Bey, II. Keykâvus’a yardım ettiği için, Selçuklu ve İlhanlı kuvvetlerinin baskısına maruz kaldığında, hangi nedenden ötürü Moğollarla anlaşma yoluna gitmiştir?

Cevap

Mehmet Bey, II. Keykâvus’a yardım ettiği için, Selçuklu ve İlhanlı kuvvetlerinin baskısına maruz kaldığında, kuvvetleri yeterli bulmadığından ötürü Moğollarla anlaşma yoluna gitmiştir.

8. Soru

Keykâvus’un Anadolu’yu terk etmesine neden olan gelişme hangisidir?

Cevap

II. Keykâvus’un 1261 yılında, İlhanlı ordusunun desteklediği kardeşine yenilmesi neticesinde Anadolu’yu terk etmiştir.

9. Soru

Döneme ilişkin, özellikle Çankırı, Ankara, Kastamonu, Amasya, Tokat ve Niksar bölgelerinde gerçekleştirilen saldırılarda kimler rol oynamıştır?

Cevap

Karamanlılar başta olmak üzere Türkmenler; Çankırı, Ankara, Kastamonu, Amasya, Tokat, Niksar bölgelerinde saldırılar gerçekleştirmiştir.

10. Soru

Pervâne’nin II. Keykâvus taraftarlarını tasfiyesi hangi gelişme ile sonuçlanmıştır?

Cevap

Pervâne’nin II. Keykâvus taraftarlarını tasfiyesi, Anadolu’da Moğollar’a karşı direnen cephenin  yıkılmasına ve asker sayısının azalmasına neden olduğu için, Selçuklu ordusu bu durumdan mütevellit İlhanlıların basit bir yardımcı birliği haline gelmiştir.

11. Soru

Çok hırslı bir devlet adamı olan Pervâne’nin, IV. Kılıç Arslan’ın çocuk yaştaki oğlu III. Gıyaseddin’i tahta geçirmesi hangi olay ile gerçekleşmiştir?

Cevap

Çok hırslı bir devlet adamı olan Pervâne, 1266 yılında IV. Kılıç Arslan’ı Moğollara öldürtüp; tahta, onun çocuk yaştaki oğlu III. Gıyaseddin’i geçirmiştir.

12. Soru

Çok hırslı bir devlet adamı olan Pervâne, hangi iddia üzerinden Memlûklerle, Moğolları birbirine kırdırmak istemiştir?

Cevap

Çok hırslı bir devlet adamı olan Pervâne, son hedefine ulaşmak için, muhaliflerini Baybars’la işbirliği ithamıyla yok ederken, bu iddia üzerinden Memlûklerle Moğolları da birbirine kırdırmayı amaçlamıştır.

13. Soru

Pervâne, kendisine karşı güvenin sarsılması sonucu Abaka’nın emri üzerine Tebriz’e gitmiştir. Bu durumu fırsat bilerek Selçuklu yöneticileri Baybars’la kesin olarak anlaşma kararı alanlar kimlerdir?

Cevap

Pervâne’nin, kendisine karşı güveni sarsılan Abaka’nın emri üzerine Tebriz’e gitmesi ve Baybars’a yapılan davetler ve yazışmalar yüzünden Selçuklu Devlet adamlarının kendilerini emniyette hissetmemesi üzerine Beylerbeyi Hatîroğlu Mesud ve kardeşi Mahmud, Mikâil, Harput Subaşısı Bicâr ve oğlu Diyarbekir Subaşısı Bahadır gibi Selçuklu yöneticileri Baybars’la kesin olarak anlaşma kararı almışlardır.

14. Soru

Beylerbeyi Hatîroğlu Mesud ve kardeşi Mahmud, Mikâil, Harput Subaşısı Bicâr ve oğlu Diyarbekir Subaşısı Bahadır gibi Selçuklu yöneticilerinin, Baybars’la kesin olarak anlaşma kararı almaları ve bu durumu yazılı olarak Memlûk sultanına bildirerek Anadolu’ya davet etmeleri kaç yılında ve mevsimsel olarak hangi dönemde gerçekleşmiştir?

Cevap

1276 Baharı

15. Soru

Beylerbeyi Hatîroğlu Mesud ve kardeşi Mahmud, Mikâil, Harput Subaşısı Bicâr ve oğlu Diyarbekir Subaşısı Bahadır gibi Selçuklu yöneticilerinin, Baybars’la kesin olarak anlaşma kararı almaları ve bu durumu yazılı olarak bildirmelerine rağmen Baybars’ın daveti kabul etmesine karşın hemen gelemeyeceğini belirtmesi hangi nedenle açıklanmaktadır?

Cevap

Baybars, daveti kabul etmekle birlikte, mevsim şartları nedeniyle hemen gelemeyeceğini, biraz dayanmaları gerektiğini bildirmiştir.

16. Soru

Hatîroğlu Şerefeddin ve diğer Selçuklu ileri gelenlerinin, Baybars ile tekrar temasa geçmeleri hangi şart dâhilinde gerçekleşmiştir?

Cevap

III. Gıyaseddin’in  tahtta  kalması  şartıyla, Baybars ile tekrar temasa geçilmiştir.

17. Soru

Hatîroğlu Şerefeddin’in Moğollara karşı ayaklanma başlatması, hangi durumdan ümitlenmesi ile gerçekleşmiştir?

Cevap

Görüşmeler sürerken Baybars, Emir Berkut komutasında 6000 kişilik bir Memlûk birliğini keşif için Elbistan’a göndermiştir. Bunun üzerine Baybars’ın ordusuyla yakınlarda olduğunu düşünerek ümitlenen Hatîroğlu Şerefeddin, Moğollar’a karşı bir ayaklanma başlatmıştır.

18. Soru

Hatîroğlu Şerefeddin’in Moğollar’a karşı başlattığı ayaklanmada isyan dalgasının hızla yayılmasında en önemli etken olarak hangi dikkat çekmektedir?

Cevap

Başlatılan ayaklanma neticesinde, özellikle Ermenek yöresindeki Karamanlılar ve uç Türkmenler ile temas sağlanması, isyan dalgasının hızla yayılmasında etkili olmuştur.

19. Soru

Hatîroğlu Şerefeddin’in Moğollar’a karşı başlattığı isyan dalgası nasıl sonuçlanmıştır?

Cevap

Hatîroğlu Şerefeddin, isyana katılan elebaşıların yargılandığı mahkemede öldürüleceğini anlamıştır. Hatîroğlu, Pervâne’nin de en az kendisi kadar suçlu olduğunu iddia etse de, idam edilmekten kurtulamamıştır. Dolayısıyla da başlatılan isyan dalgası başarısızlıkla sonuçlanmıştır.

20. Soru

Siyavuş’un Selçuklu tahtına oturtulup sultan ilan edilmesi hangi olay neticesinde gerçekleştirilmiştir?

Cevap

Mehmet Bey ve Siyavuş; kırmızı külahlı, çarıklı, siyah kilimli Türkmen kuvvetleriyle, Konya’yı kuşatıp 14 Mayıs 1277’de şehre girmişler ve Siyavuş’un Selçuklu tahtına oturtulup sultan ilan edilmesiyle bu olay neticeye kavuşmuştur.

21. Soru

“Bundan sonra dîvânda, dergâhta, bârgâhta, mecliste ve meydanda Türkçe ’den başka dil konuşulmaya”  şeklinde bir karar hangi gelişmelerden sonra alınmıştır?

Cevap

Siyavuş’un sultan ilan edilmesinin ardından, Konya’nın ileri gelenlerinden biat alınıp adına hutbe okunarak para kesilmesi gerçekleşmiştir. Bundan sonra ise Siyavuş’un vezirliğine Karamanoğlu Mehmet Bey getirilmiş, ardından toplanan Selçuklu Dîvânı’nda; “Bundan sonra dîvânda, dergâhta, bârgâhta, mecliste ve meydanda Türkçe ’den başka dil konuşulmaya” şeklinde bir karar alınmıştır.

22. Soru

Mehmet Bey, Siyavuş’un durumunu kuvvetlendirmek için hangi girişimde bulunmuştur?

Cevap

Mehmet Bey, Siyavuş’un durumunu kuvvetlendirmek için, onu IV. Kılıç Arslan’ın kızıyla evlendirmek üzere hemen harekete geçmiştir. Ancak kızın annesi Gazalya Hâtun, çeyiz hazırlığı nedeniyle dört ay kadar bir süre talebinden bulunmuştur.

23. Soru

İlhanlı şehzâdesi Kongurtay’ın büyük bir orduyla ilerlediği haberini alan Siyavuş ve Mehmet Bey hangi düşünce doğrultusunda ve nasıl hareket etmişlerdir?

Cevap

İlhanlı şehzâdesi Kongurtay’ın, büyük bir orduyla ilerlemekte olduğu haberini alan Siyavuş ve Mehmet Bey, bu kadar büyük bir ordu karşısında başarısız olacaklarını ve bu duruma karşı koyamayacaklarını düşünerek, Konya’dan çıkıp Ermenek taraflarına çekilmişlerdir. Türkmenlerin toplanmasına fırsat vermeden yeniden harekete geçen Selçuklu-Moğol kuvvetleri, Mehmet Bey’i ve iki kardeşini yakalayıp öldürmüşlerdir. Her ne kadar Siyavuş bu baskından kurtulup Anadolu’nun batı ucunda etrafına topladığı Türkmenlerle bir süre daha direnişini sürdürmeye çalışsa da nihayetinde yakalanarak öldürülmüştür.

24. Soru

Selçuklu Devleti, hangi gelişmenin ardından yapısal bir dönüşüm sürecine girmiştir?

Cevap

Selçuklu Devleti, Miryokefalon zaferiyle askeri sorunlarını önemli ölçüde çözdükten sonra, yapısal bir dönüşüm sürecine girmiştir.

25. Soru

Türkmenlerin, kuruluş aşamasında devletin asli gücünü oluşturmasına karşın, hangi nedenle, yerleşikliği öngören devlet politikalarına karşı konumda yer almışlardır?

Cevap

Türkmenler, kuruluş aşamasında devletin asli gücünü oluştururken, daha sonra yerleşikliği öngören devlet politikalarına karşı durmuşlardır. Burada temel meselenin Türkmen beylerinin, temsil ettikleri insan gücünden vazgeçmek istememeleri yer almaktadır.

26. Soru

Moğol istilasından sonra baş gösteren Türkmen isyanları neticesinde Batı-Anadolu’da teşekkül eden beylik hangisidir?

Cevap

Lâdik/Denizli (İnançoğulları) Beyliği

27. Soru

Asrın ikinci yarısından XIV. asrın sonlarına kadar, Honaz ve Dalaman civarında hüküm süren beylik hangisidir?

Cevap

Lâdik/Denizli (İnançoğulları) Beyliği

28. Soru

Lâdik/Denizli (İnançoğulları) Beyliği’nin tarih sahnesinden silinmesi hangi olay ile gerçekleşmiştir?

Cevap

Beylik, 1368’de Germiyanoğlularının eline geçerek tarih sahnesinden silinmiştir.

29. Soru

Türkiye Selçuklu Devleti’nin Moğol istilası nedeniyle çöküş sürecine girdiği dönemde, uç Türkmenleri tarafından kurulan en büyük beylik hangisidir?

Cevap

Türkiye Selçuklu Devleti’nin Moğol istilası nedeniyle çöküş sürecine girdiği dönemde, uç Türkmenleri tarafından kurulan en büyük beylik olma özelliği Karamanoğulları’na aittir.

30. Soru

Türkmenlerde olduğu gibi Karamanlıların da bir süre varlık gösterememesine neden olan olay hangi durum ile açıklanabilir?

Cevap

Pervâne meselesinden sonra artan Moğol tahakkümü nedeniyle, diğer Türkmenler gibi Karamanlılar da bir süre boyunca varlık gösterememiştir.

31. Soru

Selçuklu Hanedanı’nın Karamanoğulları ile ilişkilerinin son bulmasına neden olan olay hangisidir?

Cevap

Selçuklu Hanedanı’nın yıkılmasıyla  birlikte, bunun da doğal bir sonucu olarak Karamanoğulları ile ilişkiler de son bulmuştur.

32. Soru

asrın ikinci yarısından itibaren, Beyşehir, Seydişehir, Ilgın, Bolvadin ve Akşehir civarında yaklaşık 40 yıl kadar hüküm süren beylik hangisidir?

Cevap

Eşrefoğulları Beyliği

33. Soru

Eşrefoğulları Beyliği’nin kurucusu kimdir?

Cevap

Beyliğin kurucusu, Eşrefoğlu Süleyman Bey’dir.

34. Soru

Eşrefoğlu Süleyman Bey’in II. Mesud’dan af dileyerek itaatini bildirmesi hangi olay sonrasında gerçekleşmiştir?

Cevap

Sahip Ata’nın gayretleri sonucunda, Gıyaseddin’in çocukları bertaraf edilince taht II. Mesud’a kalmıştır. Bunun üzerine Süleyman Bey, Beyşehir’e çekilmiş   fakat toprakları Selçuklu yönetimindeki Germiyanlılar tarafından yağmalanmıştır. Bunun üzerine Süleyman Bey, II. Mesud’dan af dileyip itaatini bildirmiştir.

35. Soru

Süleyman Bey’in Kılıç Arslan’ı yakalayıp Viranşehir Kalesinde hapsetmesinden sonra hangi nedenle Kılıç Arslan’ı tekrar serbest bırakmış ve bu durum hangi olayın cereyan etmesine neden olmuştur?

Cevap

Kılıç Arslan, saltanat iddiasıyla Kırım’dan Anadolu’ya geçtiğinde, Sultan II. Mesud kardeşine karşı Eşrefoğlu Süleyman Bey’den yardım istemiştir. Süleyman Bey bu yardım talebi üzerine, Kılıç Arslan’ı yakalayarak Viranşehir Kalesinde hapsetmiştir. Ancak Süleyman Bey, Karamanoğulları’nın baskısı nedeniyle Kılıç Arslan’ı serbest bırakmıştır. Bunun da sonucu olarak Sultan II. Mesud ile arası yeniden açılmıştır.

36. Soru

Güneybatı Anadolu’da merkezi Fethiye olmak üzere Muğla ve civarında yaşayan Türkmenler tarafından kurulan beylik hangisidir?

Cevap

Menteşeoğulları Beyliği

37. Soru

Menteşeoğulları Beyliği hangi nitelikleri ile ön plana çıkmış ve  hangi  gelişme  neticesinde  Osmanlı  idaresine girerek Menteşe sancağı haline gelmiştir?

Cevap

Beylik, Güneybatı Anadolu’da merkezi Fethiye olmak üzere Muğla ve civarında yaşayan Türkmenler tarafından kurulmuş olup, en önemli niteliklerinden biri deniz kıyılarında toprakları olması bakımından denizcilik faaliyetlerinde ciddi gelişmeler göstermiş olmalarıdır. Ayrıca Beyliğin tarihi, Osmanlılar ile yoğun ilişki içerisinde geçmiştir; bundan dolayı 1451 yılında Osmanlı idaresine girerek Menteşe sancağı haline gelmişlerdir.

38. Soru

Türkiye  Selçuklu Devleti’nin son dönemlerinde Kütahya ve çevresinde hüküm süren beylik hangisidir?

Cevap

Germiyanoğulları

39. Soru

Germiyanoğulları’nın ilk defa tarih sahnesinde kendilerine yer bulmaları nasıl ve nerede gerçekleşmiştir?

Cevap

Germiyanlılar ilk defa Alişiroğlu Muzaffereddin önderliğinde XIII. yüzyılın ilk yarısında Malatya’da tarih sahnesine çıkmışlardır. Nitekim Alişiroğlu Muzaffereddin, Baba İshak isyanını bastırmakla görevlendirilmiş, ancak başarısız olmuştur.

40. Soru

Germiyanoğulları Beyliği’nin asıl kurucusu kimdir?

Cevap

Beyliğin asıl kurucusu,  Kerimeddin  Alişir’in oğlu olan Yakup Bey’dir.

41. Soru

Son Germiyan Beyliği’nin de Osmanlı topraklarına intikal etmesinin nedeni olarak hangi durum ileri sürülmektedir?

Cevap

Yakup Bey’in ölümünden sonra çöküşe geçen beylik, Karamanoğulları ve Osmanlılar arasında sıkışıp kalmıştır. Son Germiyan Beyi II. Yakub’un da erkek çocuğunun olmaması dolayısıyla  ölümünün  ardından sonra beylik toprakları Osmanlı Devleti’ne intikal etmiştir.

42. Soru

XIII. asrın ikinci yarısında Karahisar (Afyon) civarında kurulan beylik hangisidir?

Cevap

Sahip Ataoğulları Beyliği

43. Soru

Sahip Ataoğulları Beyliği kim tarafından kurulmuştur?

Cevap

Selçuklu veziri Sâhip Ata Fahreddin Ali’nin oğlu tarafından kurulmuştur.

44. Soru

Batı Anadolu’da merkezi Manisa olmak üzere hüküm sürmeye başlayan beylik hangisidir?

Cevap

Saruhanoğulları Beyliği

45. Soru

Saruhanoğulları Beyliği’nin kurucusu kimdir?

Cevap

Saruhanoğulları Beyliği’nin kurucusu Saruhan Bey’in Harizm Türkleri’nden Saruhan’ın torunu ve Alpağı’nın oğlu olduğu tahmin edilmektedir.

46. Soru

Saruhanoğulları Beyliği’nin sadece Ege Denizi kıyılarına doğru yayılma şansının olmasına neden olarak hangi durum ileri sürülebilir?

Cevap

Saruhanoğulları Beyliği, karadan  Karesi, Ayrın  ve Germiyanoğulları beylikleri ile çevrilmiş olması nedeniyle ancak Ege Denizi kıyılarına doğru yayılma şansına sahip olduğu ileri sürülmektedir.

47. Soru

Saruhanoğulları Beyliği’nin tarih sahnesinden kalkması hangi olay neticesinde gerçekleşmiştir?

Cevap

1346 yılında Saruhan Bey’in ölümünden sonra halefleri Osmanlı ile iyi ilişkiler içerisinde varlıklarını sürdürmeye çalışmış olsalar da, Saruhanoğulları Beyliği’nin merkezi olan Manisa’nın 1390  yılında Yıldırım Bayezid tarafından Osmanlı topraklarına katılması ile Saruhanoğulları Beyliği, tarihe intikal etmiştir.

48. Soru

XIII. Yüzyılın son çeyreğinde Kastamonu, Sinop ve çevresinde hüküm süren beylik hangisidir?

Cevap

Candâroğulları Beyliği (İsfendiyaroğulları)

49. Soru

Candâroğulları Beyliği’nin kurucusu kimdir?

Cevap

Candâroğulları Beyliği’nin kurucusu Şemseddin Yaman Candâr’dır.

50. Soru

Candâroğulları Beyliği’nin Osmanlı Devleti’ne bağlanması süreci nasıl gerçekleşmiştir?

Cevap

Anadolu’da Türk birliği sağlama  yolunda  bir hayli mesafe almış olan Osmanlılar’la yoğun ilişkiler içerisinde, onlara tâbi olarak yaşayan ve son dönemde beyinin adına nisbetle İsfendiyaroğulları olarak anılan Candaroğulları Beyliği, Fatih Sultan Mehmet zamanında Osmanlı Devleti’ne bağlanmıştır.

51. Soru

Yüzyılın sonları ile XIV. Yüzyılın ortalarında, Balıkesir ve Çanakkale başta olmak üzere, kuzeybatı Anadolu’da hüküm süren Türk beyliği hangisidir?

Cevap

Karası (Karesi) Beyliği

52. Soru

Karası Beyliği’nin menşei kimlere dayanmaktadır?

Cevap

Karası Beyliği’nin menşei Danişmendlilere dayanmaktadır.

53. Soru

Karası Beyliği’nin kuruluş süreci nasıl gerçekleşmiştir?

Cevap

Parçalanmış olan Danişmendli Beyliği’nin şubelerine, Selçuklu sultanı II. Kılıç Arslan tarafından son verilince, sonra hanedana mensup beylerin ve Türkmenlerin bir kısmı Selçuklu Devleti’nin Bizans uçlarında hizmete devam etmişlerdir. 1296-1297 yıllarından itibaren Selçuklu Devleti uç beyi Kalem Bey/Kalemşah ve oğlu Karası Bey, Batı Anadolu’daki Bizans şehirlerine (Balıkesir, Bergama, Çanakkale gibi) hâkim olmaya başlamıştır. Karası Bey Balıkesir’de, çöküş halindeki Selçuklu Devleti’nden bağımsızlığını ilan edip kendi adını taşıyan beyliği kurmuştur.

54. Soru

XIV. Yüzyılın başlarından itibaren merkezi önce Uluborlu daha sonra da Eğridir olmak üzere Isparta ve civarında (Göller Bölgesinde) hüküm süren beylik hangisidir?

Cevap

Hamidoğulları Beyliği.

55. Soru

XIV. Yüzyılın başlarından merkezi Birgi olmak üzere Büyük Menderes’den Tire ve Selçuk (Ayaslug)’a kadar olan bölgede hüküm süren beylik hangisidir?

Cevap

Aydınoğulları Beyliği.

56. Soru

Türkiye Selçuklularını’nın yıkılışından sonra kurulan beylikler başlıca hangileridir?

Cevap

Türkiye Selçukluları’nın yıkılışından  sonra kurulan başlıca beylikler ise şunlardır:

  • Taceddînoğulları Beyliği
  • Eretna Beyliği
  • Kadı Burhaneddîn Ahmed Beyliği
  • Dulkadiroğulları Beyliği
  • Ramazanoğulları Beyliği
57. Soru

Türkiye Selçuklu Devleti kimler tarafından kurulmuştur?

Cevap

Türkiye Selçuklu Devleti, 1075 yılında İznik merkez olmak üzere Kutalmışoğulları tarafından, kurulmuştur.

58. Soru

Binlerce yıllık tarihi boyunca üzerinde yaşayan hiçbir milletin adıyla anılmayı hak edecek bir değişim yaşamamış olan Anadolu, hangi dönemde Türkiye adını almıştır?

Cevap

Anadolu, Selçuklular zamanında Türkiye adını almıştır. Türkiye sadece bir ülkenin adı olmakla kalmayıp, aynı zamanda yüz yıla yakın bir zamandır yurt arayışı içerisinde olan Türkler ’in ikinci yurdu olmuştur.

59. Soru

Yaklaşık üç buçuk asır boyunca hüküm süren Selçuklu Devleti, Anadolu’yu mamur ve müreffeh bir ülke haline getirme sürecini hangi duruma rağmen gerçekleştirebilmişlerdir?

Cevap

Türkiye Selçuklu  hanedanı,  Bizans İmparatorluğu, Ermeniler, haçlılar, Büyük Selçuklular ve onların halefleri ve son olarak da Moğollar’la yaptıkları sürekli mücadelelere rağmen vatan kıldıkları Anadolu’yu, mamur ve müreffeh bir ülke haline getirmişlerdir.

60. Soru

Cihad ne demektir ?

Cevap

Arapça’da “güç ve gayret sarfetmek” anlamına gelen ve “cehd” kökünden türemiş olan cihad, İslâm’ı tebliğ ve bu uğurda düşmanla savaşmak manâsındadır.

61. Soru

II. Keykâvus, kime karşı cihad ilan etmiştir ?

Cevap

IV. Kılıç Arslan

62. Soru

Amân, ne demektir ?

Cevap

Amân, sözlük anlamı olarak emin olma, korkusuzluk, bağış, bağışlama demektir.

63. Soru

Muîneddîn Pervâne, IV. Kılıç Arslan’ı Moğollara öldürttükten sonra tahta kimi çıkardı ?

Cevap

IV. Kılıç Arslan’ın oğlu III. Gıyaseddîn

64. Soru

Lâdik/Denizli (İnançoğulları) Beyliği’ne hangi beylik son vermiştir ?

Cevap

Germiyanoğulları

65. Soru

Karamanoğlu Mehmet Bey hangi hadisede öldürüldü ?

Cevap

Siyavuş (Cimri) Hadisesi

66. Soru

Türkiye Selçuklu Devleti’nin Moğol istilası nedeniyle çöküş sürecine girdiği dönemde uç Türkmenleri tarafından kurulan en büyük beylik hangisidir ?

Cevap

Karamanoğulları Beyliği

67. Soru

Karamanoğulları Beyliği, Oğuzlar’ın hangi boyuna mensuptur ?

Cevap

Afşar

68. Soru

Karamanoğulları Beyliği’nin bağımsızlığına hangi devlet, kaç yılında son vermiştir ?

Cevap

Osmanlı Devleti-1497

69. Soru

Beyşehir, Seydişehir, Ilgın, Bolvadin ve Akşehir civarında, yaklaşık 40 yıl kadar hüküm sürmüş beylik hangisidir ?

Cevap

Eşrefoğulları Beyliği

70. Soru

Eşrefoğulları Beyliği’ne kim son vermiştir ?

Cevap

Moğol Valisi Timurtaş

71. Soru

Rodos Adası’ına seferler düzenleyen ve büyük bölümünü fetheden beylik hangisidir ?

Cevap

Menteşe Oğulları Beyliği

72. Soru

Saruhanoğulları Beyliği’ne hangi devlet, kaç yılında son vermiştir ?

Cevap

Osmanlı Devleti-1390

73. Soru

Balıkesir ve Çanakkale başta olmak üzere, kuzeybatı Anadolu’da hüküm sürmüş Türk beyliği hangisidir ?

Cevap

Karası (Karesi) Beyliği

74. Soru

XIV. yüzyılın başlarında merkezi Birgi olmak üzere Büyük Menderes’den Tire ve Selçuk (Ayaslug)’a kadar olan bölgede hangi beylik hüküm sürmüştür ?

Cevap

Aydınoğulları Beyliği

75. Soru

İltizâm nedir ?

Cevap

İltizâm bir yerin vergilerinin elde edilecek gelirlere göre değil de, önceden takdir edilen ve peşin olarak ödenen bir miktar karşılığında birisinin tasarrufuna bırakılmasıdır.

76. Soru

Anadolu’nun Türkiye adıyla anılması kimler zamanında başladı ?

Cevap

Türkiye Selçukluları

77. Soru

Anadolu’da Selçuklular’ın halefi ve devamı kimler olmuştur ?

Cevap

Osmanlılar

78. Soru

Hatîroğlu isyanı kimlere karşı yapılmıştır ?

Cevap

Moğollara

79. Soru

Alâeddîn Siyavuş’u Selçuklu tahtına çıkaran kimdir ?

Cevap

Karamanoğlu Mehmet Bey

0
mutlu
Mutlu
0
_zg_n
Üzgün
0
sinirli
Sinirli
0
_a_rm_
Şaşırmış
0
vir_sl_
Virüslü

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Giriş Yap

Giriş Yap

AÖF Ders Notları ve Açıköğretim Sistemi ayrıcalıklarından yararlanmak için hemen giriş yapın veya hesap oluşturun, üstelik tamamen ücretsiz!