Türkiye Ekonomisi Dersi 2. Ünite Sorularla Öğrenelim

Açıköğretim ders notları öğrenciler tarafından ders çalışma esnasında hazırlanmakta olup diğer ders çalışacak öğrenciler için paylaşılmaktadır. Sizlerde hazırladığınız ders notlarını paylaşmak istiyorsanız bizlere iletebilirsiniz.

Açıköğretim derslerinden Türkiye Ekonomisi Dersi 2. Ünite Sorularla Öğrenelim için hazırlanan  ders çalışma dokümanına (ders özeti / sorularla öğrenelim) aşağıdan erişebilirsiniz. AÖF Ders Notları ile sınavlara çok daha etkili bir şekilde çalışabilirsiniz. Sınavlarınızda başarılar dileriz.

Türkiye’De Ulusal Gelir, Gelir Dağılımı Ve Yoksulluk

1. Soru

Bir ülke ekonomisi hakkında fikir veren temel ekonomik göstergeler nelerdir?

Cevap

Bir ülke ekonomisi hakkında fikir veren temel ekonomik gösterge o ülkenin mal ve hizmet üretimini gösteren milli (ulusal) gelir hesaplarıdır. Bunun için de kullanılan temel göstergeler Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (GSYH), Gayri Safi Milli Hasıla (GSMH), kişi başına GSYH’dır.


2. Soru

Ulusal gelir istatistikleri hangi yöntemlerle hesaplanabilmektedir?

Cevap

Ulusal (milli) gelir istatistikleri üretim, harcama veya gelir yöntemleriyle hesaplanabilmektedir.


3. Soru

Ekonomik büyümenin temel belirleyicileri nelerdir?

Cevap

Sermaye birikimi, teknolojik gelişme ve istihdam artışı ekonomik büyümenin temel belirleyicileridir.


4. Soru

Konjonktür nedir?

Cevap

Ekonominin reel üretim düzeyinde gözlemlenen iniş ve çıkışlar konjonktür olarak adlandırılır. Reel GSYH’daki azalmalar daralma ve dip; artışlar da genişleme ve tepe dönemleri olarak adlandırılır.


5. Soru

Planlı Kalkınma Döneminde ithal ikameci bir sanayileşme politikası benimsenerek ne hedeflenmiştir?

Cevap

Bu dönemde ithal ikameci bir sanayileşme ve dış ticaret politikasının izlenmesi esas alınmıştır. Bu sayede hem yurtiçinde gerçekleşecek yatırımlarla sanayi sektörünün güçlenmesi hem de Türkiye ekonomisinin dışa bağımlılığının azaltılması hedeflenmiştir.


6. Soru

 İthal ikamesi nedir?

Cevap

Daha önce yurtdışından ithal edilen bir malın yurtiçinde üretilmesini öngören bir sanayileşme stratejisi olarak tanımlanan ithal ikamesinde, kurulan sanayiler dış ticaret ve döviz kuru politikalarıyla dış piyasanın rekabetinden korunmaya çalışılır.


7. Soru

Gelir dağılımı neyi ifade etmektedir?

Cevap

Gelir dağılımı, bir ekonomide belli bir dönemde yaratılan gelirin kişiler, toplumsal gruplar (kesimler) ve üretim faktörleri arasında bölüşülmesini ifade etmektedir. Gelir dağılımı, gelir eşitsizlikleri ile sosyal ve ekonomik kurumlar arasında nasıl bir ilişki olduğunu, zengin ve yoksul arasındaki gelir farklılığının zaman içindeki değişimini, gelir eşitsizliğindeki değişikliklerin servet, sermaye birikimi ve büyüme üzerindeki etkilerini ve kaynak dağılımını ortaya koymaktadır.


8. Soru

Fonksiyonel gelir dağılımı neyi gösterir?

Cevap

Fonksiyonel (sınıfsal) gelir, gelirin sosyoekonomik gruplar, sosyal sınıflar arasındaki dağılımını gösterir. Bu dağılım, üretim süreci sonucunda ortaya çıkan gelirin, üretim sürecine katılan faktörler (emek, sermaye, toprak, girişim) arasındaki bölüşümünü ifade eder.


9. Soru

Gini katsayısı neyi ifade etmektedir?

Cevap

Gelir dağılımı eşitsizliği ölçütlerinden olan Gini katsayısı, sıfıra yaklaştıkça gelir dağılımında eşitliği, 1’e yaklaştıkça gelir dağılımında bozulmayı ifade etmektedir.


10. Soru

Lorenz Eğrisi neyi göstermektedir?

Cevap

Lorenz Eğrisi: Milli gelirin nüfusa dağılımındaki eşitsizliği göstermekte kullanılan grafiktir. Eğri, bir karenin köşegenini uç noktalarda keser. Karenin dikey kenarında gelirin birikimli payları, yatay kenarında ise nüfusun birikimli payları yüzde olarak gösterilir. Köşegen doğru, gelirin nüfus arasında eşit dağılımını (mutlak eşitlik) gösterir. Lorenz eğrisi köşegenden uzaklaştıkça gelir dağılımındaki eşitsizlik artmaktadır.


11. Soru

Yoksulluk nedir?

Cevap

Genel olarak yoksulluk, insanların temel gereksinimlerini karşılayamama durumudur. Yoksulluğun dar anlamda tanımı; açlıktan ölme ve barınacak yeri olmama durumu iken, geniş anlamda yoksulluk; gıda, giyim ve barınma gibi olanakları yaşamlarını devam ettirmeye yettiği hâlde toplumun genel düzeyinin gerisinde kalmayı ifade etmektedir.


12. Soru

Mutlak yoksulluk nedir?

Cevap

Mutlak yoksulluk, hanehalkı veya bireyin yaşamını sürdürebilecek asgari refah düzeyini yakalayamaması durumudur. Mutlak yoksullu¤u ifade edebilmek için bireylerin yaşamlarını sürdürebilmeleri için gerekli olan minimum tüketim ihtiyaçlarının belirlenmesini gerektirir. Mutlak yoksul oranı, bu asgari refah düzeyini yakalayamayanların sayısının toplam nüfusa oranıdır.


13. Soru

Nispi yoksulluk nedir?

Cevap

Göreli (nispi) yoksulluk ise bireylerin, toplumun ortalama refah düzeyinin belli bir oranının altında olması durumudur. Buna göre toplumun genel düzeyine göre belli bir sınırın altında gelir ve harcamaya sahip olan birey veya hanehalkı göreli yoksul olarak tanımlanır.


14. Soru

Açlık sınırı nedir?

Cevap

Bir kişinin yaşamını devam ettirebilmesi için alması gerekli temel gıda maddelerinden oluşan sepetin maliyeti açlık sınırı olarak tanımlanmaktadır?


15. Soru

Hanehalkı Kullanılabilir Net Geliri nasıl  elde edilir?

Cevap

Hanehalkı Kullanılabilir Net Geliri: Hanehalkı fertlerinin elde ettiği kişisel yıllık kullanılabilir gelirlerin (maaş-ücret, yevmiye, müteşebbis geliri ile emekli maaşı, dul yetim aylıkları ve yaşlılara yapılan ödemeler, karşılıksız burs vb. ayni veya nakdi gelirlerin toplamı) toplamı ile hane bazında elde edilen yıllık gelirlerin (gayrimenkul kira geliri, haneye yapılan karşılıksız yardımlar, 15 yaşın altındaki fertlerin elde ettiği gelirler vb.) toplamından, gelir referans döneminde ödenen vergiler ve diğer hane veya kişilere yapılan düzenli transferler düşülerek elde edilir.


16. Soru

Medyan Gelir neyi ifade eder?

Cevap

Medyan Gelir: Gelirler küçükten büyüğe sıralandığında ortaya düşen değer medyan geliri ifade eder.


17. Soru

Kayıt dışı ekonominin nedenleri nelerdir?

Cevap

Kayıt dışı ekonomi üç temel başlık altında incelenmektedir:

a) Yasadışı üretim,

b) Yeraltı ekonomisi (saklı ekonomi),

c) Enformel sektör ve hane halkının kendi nihai kullanımı için gerçekleştirdiği üretim.


18. Soru

Satınalma Gücü Paritesi (SGP) neyi ifade etmektedir?

Cevap

Satınalma Gücü Paritesi (SGP), belirli bir mal ve hizmet sepetinin satın alınması için gereken ulusal para tutarlarının birbirine oranı şeklinde hesaplanmaktadır. Bu oran kullanılarak harcamalar ortak bir değer üzerinden ifade edilmekte, böylece ülkeler arasında karşılaştırma yapmak mümkün olmaktadır.


19. Soru

Hangi dönem Türkiye’nin ilk sanayileşme dönemi olarak nitelemektedir?

Cevap

1930-1939 dönemini Türkiye’nin ilk sanayileşme dönemi olarak nitelemek mümkündür (Sanayinin toplam ulusal gelir içindeki payı 1929 yılında % 9,9 iken 1939 yılında % 18,3’e çıkmıştır).


20. Soru

Türkiye’nin ilk sanayileşme dönemi hangi yıllar arasında gerçekleşmiştir?

Cevap

1930-1939 dönemi


21. Soru

Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı’nın temel stratejisi nedir?

Cevap

Planın temel stratejisi, halkın ihtiyaç duyduğu temel malların yurt içinde üretilmesi olmuştur.


22. Soru

Daha önce yurt dışından ithal edilen bir malın yurt içinde üretilmesini öngören sanayileşme stratejisine ne denir?

Cevap

İthal ikamesi


23. Soru

1989-2001 döneminde birbiri ardına yaşanan finansal krizler (Nisan 1994, Kasım 2000 ve Şubat 2001
krizleri) Türkiye ekonomisini derinden sarsmıştır. Bu dönemin en önemli belirgin sorunları nelerdir?

Cevap

Bütçe dengesinin hızla bozulması ve buna bağlı olarak borçlanmanın artması olmuştur.


24. Soru

1923-1929 döneminde ekonomik faaliyetleri düzenleme amacıyla birçok yasal düzenleme yapılmıştır.
Tarım sektörüne yönelik olarak 1925 yılında yapılan düzenleme nedir?

Cevap

Aşar Vergisi kaldırılmıştır.


25. Soru

1923-1929 döneminde ekonomik faaliyetleri düzenleme amacıyla birçok yasal düzenleme yapılmıştır.
sanayi sektörüne yönelik olarak hangi kanun yürürlüğe konmuştur?

Cevap

Teşvik-i Sanayi Kanunu


26. Soru

Ülkemizde ulusal hesap sistemini oluşturmaktan sorumlu kurum nedir?

Cevap

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK)


27. Soru

Sıfıra yaklaştıkça gelir dağılımında eşitsizliğin azaldığını, 1’e (Bazı çalışmalarda 100 ile ifade edilir) yaklaştıkça gelir dağılımında eşitsizliğin artmasının ifadesi nedir?

Cevap

Gini Katsayısı


28. Soru

Gini katsayısı nasıl elde edilir?

Cevap

Lorenz eğrisi ile köşegen (mutlak eşitlik doğrusu) arasında kalan alanın, köşegenin (mutlak eşitlik doğrusunun) altında kalan toplam alana oranlanmasıyla elde edilir.


29. Soru

Yüzde paylar analizi nasıl yapılır?

Cevap

Kişisel gelir dağılımını ölçmede kullanılan ölçütlerden biridir. %20’lik fert/ hanehalkı gruplarının toplam gelirden aldıkları paylar dikkate alınarak gelir dağılımı değerlendirmesi yapılır. Buna göre, “Son %20’lik grubun toplam gelirden aldığı pay/ İlk %20’lik grubun toplam gelirden aldığı pay” formülü uygulanarak, geliri en yüksek olan son %20’lik grubun, geliri en düşük olan ilk %20’lik gruba göre toplam gelirden kaç kat daha fazla pay aldığı hesaplanarak ülkedeki gelir dağılımının eşitlikçi olup olmadığı değerlendirmesi yapılır.


30. Soru

Lorenz Eğrisi nedir?

Cevap

Gelirin hanehalkı veya fert yüzdelik gruplarına göre dağılımındaki eşitsizliği göstermekte kullanılan grafiktir.


31. Soru

2017 yılı verileri esas alındığında ortalama gelirin en yüksek olduğu bölge neresidir?

Cevap

İstanbul


32. Soru

Mutlak yoksulluk ne demektir?

Cevap

Hanehalkı veya bireyin yaşamını sürdürebilecek asgari refah düzeyini yakalayamaması durumudur.


33. Soru

Göreli (nispi) yoksulluk ne demektir?

Cevap

Bireylerin, toplumun ortalama refah düzeyinin belli bir oranının altında olması durumudur.


34. Soru

Eşdeğer hanehalkı kullanılabilir geliri yoksulluk sınırının altında olanların (yoksulluk riski altında olan nüfusun) toplam nüfus içindeki orana ne denir?

Cevap

Yoksulluk Oranı


35. Soru

Gelirin emek gelirleri (ücret, maaş, yevmiye) ile emek dışı gelirler (kâr, faiz, kira gelirleri) arasındaki bölüşümüne ne ad verilir?

Cevap

Fonksiyonel Gelir Dağılımı


36. Soru

24 Ocak 1980 tarihli istikrar kararları ile başlayan Türkiye ekonomisindeki dönüşüm sürecinde gerçekleştirilen başlıca uygulamalar nelerdir?

Cevap

Planlı, kamu işletmelerine dayalı sanayileşmeden vazgeçilmiş,
• Dış ticaret serbestleştirilmiş, kaçakçılık ve karaborsa önlenmeye çalışılmış,
• Yabancı sermaye girişleri serbest bırakılmış,
• Sanayileşmede özel girişimciliğe ağırlık verilmiş,
• Devlet tekelleri kaldırılmış, özelleştirme faaliyetleri başlamış,
• İhracatı teşvik edici politikalar uygulamaya konulmuş,
• Kamu ekonomik kurumlarının özelleştirilmesi gündeme gelmiştir.


37. Soru

1946-1953 dönemi arasındaki izlenen ekonomi politikalarını yazınız.

Cevap

1946-1953 döneminde izlenen politikalarla dışa kapalı, korumacı, dış dengeye dayalı ve içe dönük
ekonomi politikaları gevşetilmiştir (Boratav, 2015). Bu dönemdeki yeni devletçilik anlayışına göre, devletin özel girişimciliği açıkça desteklemesi, yönetim, güvenlik ve kamu hizmetlerinden başka ekonominin planlı kalkınması için önlemler alması ve yabancı sermaye yatırımlarının özendirilmesi söz konusu olmuştur. 1946-1953 döneminde altyapı yatırımları hızla artmış, KİT’lerin faaliyet alanları genişlemiş, iç talep canlanmış ve sanayi sektörü de hızlı büyümüştür. Söz konusu dönemde, tarım alet ve makinaları ve gübre kullanımının artmasıyla birlikte tarım sektöründe ciddi üretim artışı yaşanmış; yıllık ortalama büyüme oranı tarımda %14,2, sanayide %9,8 ve GSYH’da %11,5 olmuştur. 1948 yılından itibaren Türkiye, II. Dünya Savaşı sonrasında Avrupa ekonomilerini canlandırmayı amaçlayan Marshall Yardımları kapsamında ekonomik kalkınmanın finansmanı için destek almıştır. Tabi bu yardımların ve ardından geleceği düşünülen ilave kaynakların kullanılabilmesi için Türkiye ekonomisinin devletçilikten vazgeçmesi gerektiği vurgulanmıştır. 1950 yılında ithalat büyük ölçüde serbestleştirilmiş, 1951 yılında Yabancı Sermaye Teşvik Kanunu çıkarılmıştır.


38. Soru

Bir malın ithal edilmesi yerine yurt içinde üretimini teşvik eden, bu sayede döviz tasarrufu sağlayan sanayileşme stratejisine ne denir?

Cevap

İthal İkameci Sanayileşme


39. Soru

Satın Alma Gücü Paritesi ne demektir?

Cevap

Belirli bir mal ve hizmet sepetinin satın alınması için gereken ulusal para tutarlarının birbirine oranı şeklinde hesaplanmaktadır. Bu oran kullanılarak harcamalar ortak bir değer üzerinden ifade edilmekte, böylece ülkeler arasında karşılaştırma yapmak mümkün olmaktadır.


1. Soru

Bir ülke ekonomisi hakkında fikir veren temel ekonomik göstergeler nelerdir?

Cevap

Bir ülke ekonomisi hakkında fikir veren temel ekonomik gösterge o ülkenin mal ve hizmet üretimini gösteren milli (ulusal) gelir hesaplarıdır. Bunun için de kullanılan temel göstergeler Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (GSYH), Gayri Safi Milli Hasıla (GSMH), kişi başına GSYH’dır.

2. Soru

Ulusal gelir istatistikleri hangi yöntemlerle hesaplanabilmektedir?

Cevap

Ulusal (milli) gelir istatistikleri üretim, harcama veya gelir yöntemleriyle hesaplanabilmektedir.

3. Soru

Ekonomik büyümenin temel belirleyicileri nelerdir?

Cevap

Sermaye birikimi, teknolojik gelişme ve istihdam artışı ekonomik büyümenin temel belirleyicileridir.

4. Soru

Konjonktür nedir?

Cevap

Ekonominin reel üretim düzeyinde gözlemlenen iniş ve çıkışlar konjonktür olarak adlandırılır. Reel GSYH’daki azalmalar daralma ve dip; artışlar da genişleme ve tepe dönemleri olarak adlandırılır.

5. Soru

Planlı Kalkınma Döneminde ithal ikameci bir sanayileşme politikası benimsenerek ne hedeflenmiştir?

Cevap

Bu dönemde ithal ikameci bir sanayileşme ve dış ticaret politikasının izlenmesi esas alınmıştır. Bu sayede hem yurtiçinde gerçekleşecek yatırımlarla sanayi sektörünün güçlenmesi hem de Türkiye ekonomisinin dışa bağımlılığının azaltılması hedeflenmiştir.

6. Soru

 İthal ikamesi nedir?

Cevap

Daha önce yurtdışından ithal edilen bir malın yurtiçinde üretilmesini öngören bir sanayileşme stratejisi olarak tanımlanan ithal ikamesinde, kurulan sanayiler dış ticaret ve döviz kuru politikalarıyla dış piyasanın rekabetinden korunmaya çalışılır.

7. Soru

Gelir dağılımı neyi ifade etmektedir?

Cevap

Gelir dağılımı, bir ekonomide belli bir dönemde yaratılan gelirin kişiler, toplumsal gruplar (kesimler) ve üretim faktörleri arasında bölüşülmesini ifade etmektedir. Gelir dağılımı, gelir eşitsizlikleri ile sosyal ve ekonomik kurumlar arasında nasıl bir ilişki olduğunu, zengin ve yoksul arasındaki gelir farklılığının zaman içindeki değişimini, gelir eşitsizliğindeki değişikliklerin servet, sermaye birikimi ve büyüme üzerindeki etkilerini ve kaynak dağılımını ortaya koymaktadır.

8. Soru

Fonksiyonel gelir dağılımı neyi gösterir?

Cevap

Fonksiyonel (sınıfsal) gelir, gelirin sosyoekonomik gruplar, sosyal sınıflar arasındaki dağılımını gösterir. Bu dağılım, üretim süreci sonucunda ortaya çıkan gelirin, üretim sürecine katılan faktörler (emek, sermaye, toprak, girişim) arasındaki bölüşümünü ifade eder.

9. Soru

Gini katsayısı neyi ifade etmektedir?

Cevap

Gelir dağılımı eşitsizliği ölçütlerinden olan Gini katsayısı, sıfıra yaklaştıkça gelir dağılımında eşitliği, 1’e yaklaştıkça gelir dağılımında bozulmayı ifade etmektedir.

10. Soru

Lorenz Eğrisi neyi göstermektedir?

Cevap

Lorenz Eğrisi: Milli gelirin nüfusa dağılımındaki eşitsizliği göstermekte kullanılan grafiktir. Eğri, bir karenin köşegenini uç noktalarda keser. Karenin dikey kenarında gelirin birikimli payları, yatay kenarında ise nüfusun birikimli payları yüzde olarak gösterilir. Köşegen doğru, gelirin nüfus arasında eşit dağılımını (mutlak eşitlik) gösterir. Lorenz eğrisi köşegenden uzaklaştıkça gelir dağılımındaki eşitsizlik artmaktadır.

11. Soru

Yoksulluk nedir?

Cevap

Genel olarak yoksulluk, insanların temel gereksinimlerini karşılayamama durumudur. Yoksulluğun dar anlamda tanımı; açlıktan ölme ve barınacak yeri olmama durumu iken, geniş anlamda yoksulluk; gıda, giyim ve barınma gibi olanakları yaşamlarını devam ettirmeye yettiği hâlde toplumun genel düzeyinin gerisinde kalmayı ifade etmektedir.

12. Soru

Mutlak yoksulluk nedir?

Cevap

Mutlak yoksulluk, hanehalkı veya bireyin yaşamını sürdürebilecek asgari refah düzeyini yakalayamaması durumudur. Mutlak yoksullu¤u ifade edebilmek için bireylerin yaşamlarını sürdürebilmeleri için gerekli olan minimum tüketim ihtiyaçlarının belirlenmesini gerektirir. Mutlak yoksul oranı, bu asgari refah düzeyini yakalayamayanların sayısının toplam nüfusa oranıdır.

13. Soru

Nispi yoksulluk nedir?

Cevap

Göreli (nispi) yoksulluk ise bireylerin, toplumun ortalama refah düzeyinin belli bir oranının altında olması durumudur. Buna göre toplumun genel düzeyine göre belli bir sınırın altında gelir ve harcamaya sahip olan birey veya hanehalkı göreli yoksul olarak tanımlanır.

14. Soru

Açlık sınırı nedir?

Cevap

Bir kişinin yaşamını devam ettirebilmesi için alması gerekli temel gıda maddelerinden oluşan sepetin maliyeti açlık sınırı olarak tanımlanmaktadır?

15. Soru

Hanehalkı Kullanılabilir Net Geliri nasıl  elde edilir?

Cevap

Hanehalkı Kullanılabilir Net Geliri: Hanehalkı fertlerinin elde ettiği kişisel yıllık kullanılabilir gelirlerin (maaş-ücret, yevmiye, müteşebbis geliri ile emekli maaşı, dul yetim aylıkları ve yaşlılara yapılan ödemeler, karşılıksız burs vb. ayni veya nakdi gelirlerin toplamı) toplamı ile hane bazında elde edilen yıllık gelirlerin (gayrimenkul kira geliri, haneye yapılan karşılıksız yardımlar, 15 yaşın altındaki fertlerin elde ettiği gelirler vb.) toplamından, gelir referans döneminde ödenen vergiler ve diğer hane veya kişilere yapılan düzenli transferler düşülerek elde edilir.

16. Soru

Medyan Gelir neyi ifade eder?

Cevap

Medyan Gelir: Gelirler küçükten büyüğe sıralandığında ortaya düşen değer medyan geliri ifade eder.

17. Soru

Kayıt dışı ekonominin nedenleri nelerdir?

Cevap

Kayıt dışı ekonomi üç temel başlık altında incelenmektedir:

a) Yasadışı üretim,

b) Yeraltı ekonomisi (saklı ekonomi),

c) Enformel sektör ve hane halkının kendi nihai kullanımı için gerçekleştirdiği üretim.

18. Soru

Satınalma Gücü Paritesi (SGP) neyi ifade etmektedir?

Cevap

Satınalma Gücü Paritesi (SGP), belirli bir mal ve hizmet sepetinin satın alınması için gereken ulusal para tutarlarının birbirine oranı şeklinde hesaplanmaktadır. Bu oran kullanılarak harcamalar ortak bir değer üzerinden ifade edilmekte, böylece ülkeler arasında karşılaştırma yapmak mümkün olmaktadır.

19. Soru

Hangi dönem Türkiye’nin ilk sanayileşme dönemi olarak nitelemektedir?

Cevap

1930-1939 dönemini Türkiye’nin ilk sanayileşme dönemi olarak nitelemek mümkündür (Sanayinin toplam ulusal gelir içindeki payı 1929 yılında % 9,9 iken 1939 yılında % 18,3’e çıkmıştır).

20. Soru

Türkiye’nin ilk sanayileşme dönemi hangi yıllar arasında gerçekleşmiştir?

Cevap

1930-1939 dönemi

21. Soru

Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı’nın temel stratejisi nedir?

Cevap

Planın temel stratejisi, halkın ihtiyaç duyduğu temel malların yurt içinde üretilmesi olmuştur.

22. Soru

Daha önce yurt dışından ithal edilen bir malın yurt içinde üretilmesini öngören sanayileşme stratejisine ne denir?

Cevap

İthal ikamesi

23. Soru

1989-2001 döneminde birbiri ardına yaşanan finansal krizler (Nisan 1994, Kasım 2000 ve Şubat 2001
krizleri) Türkiye ekonomisini derinden sarsmıştır. Bu dönemin en önemli belirgin sorunları nelerdir?

Cevap

Bütçe dengesinin hızla bozulması ve buna bağlı olarak borçlanmanın artması olmuştur.

24. Soru

1923-1929 döneminde ekonomik faaliyetleri düzenleme amacıyla birçok yasal düzenleme yapılmıştır.
Tarım sektörüne yönelik olarak 1925 yılında yapılan düzenleme nedir?

Cevap

Aşar Vergisi kaldırılmıştır.

25. Soru

1923-1929 döneminde ekonomik faaliyetleri düzenleme amacıyla birçok yasal düzenleme yapılmıştır.
sanayi sektörüne yönelik olarak hangi kanun yürürlüğe konmuştur?

Cevap

Teşvik-i Sanayi Kanunu

26. Soru

Ülkemizde ulusal hesap sistemini oluşturmaktan sorumlu kurum nedir?

Cevap

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK)

27. Soru

Sıfıra yaklaştıkça gelir dağılımında eşitsizliğin azaldığını, 1’e (Bazı çalışmalarda 100 ile ifade edilir) yaklaştıkça gelir dağılımında eşitsizliğin artmasının ifadesi nedir?

Cevap

Gini Katsayısı

28. Soru

Gini katsayısı nasıl elde edilir?

Cevap

Lorenz eğrisi ile köşegen (mutlak eşitlik doğrusu) arasında kalan alanın, köşegenin (mutlak eşitlik doğrusunun) altında kalan toplam alana oranlanmasıyla elde edilir.

29. Soru

Yüzde paylar analizi nasıl yapılır?

Cevap

Kişisel gelir dağılımını ölçmede kullanılan ölçütlerden biridir. %20’lik fert/ hanehalkı gruplarının toplam gelirden aldıkları paylar dikkate alınarak gelir dağılımı değerlendirmesi yapılır. Buna göre, “Son %20’lik grubun toplam gelirden aldığı pay/ İlk %20’lik grubun toplam gelirden aldığı pay” formülü uygulanarak, geliri en yüksek olan son %20’lik grubun, geliri en düşük olan ilk %20’lik gruba göre toplam gelirden kaç kat daha fazla pay aldığı hesaplanarak ülkedeki gelir dağılımının eşitlikçi olup olmadığı değerlendirmesi yapılır.

30. Soru

Lorenz Eğrisi nedir?

Cevap

Gelirin hanehalkı veya fert yüzdelik gruplarına göre dağılımındaki eşitsizliği göstermekte kullanılan grafiktir.

31. Soru

2017 yılı verileri esas alındığında ortalama gelirin en yüksek olduğu bölge neresidir?

Cevap

İstanbul

32. Soru

Mutlak yoksulluk ne demektir?

Cevap

Hanehalkı veya bireyin yaşamını sürdürebilecek asgari refah düzeyini yakalayamaması durumudur.

33. Soru

Göreli (nispi) yoksulluk ne demektir?

Cevap

Bireylerin, toplumun ortalama refah düzeyinin belli bir oranının altında olması durumudur.

34. Soru

Eşdeğer hanehalkı kullanılabilir geliri yoksulluk sınırının altında olanların (yoksulluk riski altında olan nüfusun) toplam nüfus içindeki orana ne denir?

Cevap

Yoksulluk Oranı

35. Soru

Gelirin emek gelirleri (ücret, maaş, yevmiye) ile emek dışı gelirler (kâr, faiz, kira gelirleri) arasındaki bölüşümüne ne ad verilir?

Cevap

Fonksiyonel Gelir Dağılımı

36. Soru

24 Ocak 1980 tarihli istikrar kararları ile başlayan Türkiye ekonomisindeki dönüşüm sürecinde gerçekleştirilen başlıca uygulamalar nelerdir?

Cevap

Planlı, kamu işletmelerine dayalı sanayileşmeden vazgeçilmiş,
• Dış ticaret serbestleştirilmiş, kaçakçılık ve karaborsa önlenmeye çalışılmış,
• Yabancı sermaye girişleri serbest bırakılmış,
• Sanayileşmede özel girişimciliğe ağırlık verilmiş,
• Devlet tekelleri kaldırılmış, özelleştirme faaliyetleri başlamış,
• İhracatı teşvik edici politikalar uygulamaya konulmuş,
• Kamu ekonomik kurumlarının özelleştirilmesi gündeme gelmiştir.

37. Soru

1946-1953 dönemi arasındaki izlenen ekonomi politikalarını yazınız.

Cevap

1946-1953 döneminde izlenen politikalarla dışa kapalı, korumacı, dış dengeye dayalı ve içe dönük
ekonomi politikaları gevşetilmiştir (Boratav, 2015). Bu dönemdeki yeni devletçilik anlayışına göre, devletin özel girişimciliği açıkça desteklemesi, yönetim, güvenlik ve kamu hizmetlerinden başka ekonominin planlı kalkınması için önlemler alması ve yabancı sermaye yatırımlarının özendirilmesi söz konusu olmuştur. 1946-1953 döneminde altyapı yatırımları hızla artmış, KİT’lerin faaliyet alanları genişlemiş, iç talep canlanmış ve sanayi sektörü de hızlı büyümüştür. Söz konusu dönemde, tarım alet ve makinaları ve gübre kullanımının artmasıyla birlikte tarım sektöründe ciddi üretim artışı yaşanmış; yıllık ortalama büyüme oranı tarımda %14,2, sanayide %9,8 ve GSYH’da %11,5 olmuştur. 1948 yılından itibaren Türkiye, II. Dünya Savaşı sonrasında Avrupa ekonomilerini canlandırmayı amaçlayan Marshall Yardımları kapsamında ekonomik kalkınmanın finansmanı için destek almıştır. Tabi bu yardımların ve ardından geleceği düşünülen ilave kaynakların kullanılabilmesi için Türkiye ekonomisinin devletçilikten vazgeçmesi gerektiği vurgulanmıştır. 1950 yılında ithalat büyük ölçüde serbestleştirilmiş, 1951 yılında Yabancı Sermaye Teşvik Kanunu çıkarılmıştır.

38. Soru

Bir malın ithal edilmesi yerine yurt içinde üretimini teşvik eden, bu sayede döviz tasarrufu sağlayan sanayileşme stratejisine ne denir?

Cevap

İthal İkameci Sanayileşme

39. Soru

Satın Alma Gücü Paritesi ne demektir?

Cevap

Belirli bir mal ve hizmet sepetinin satın alınması için gereken ulusal para tutarlarının birbirine oranı şeklinde hesaplanmaktadır. Bu oran kullanılarak harcamalar ortak bir değer üzerinden ifade edilmekte, böylece ülkeler arasında karşılaştırma yapmak mümkün olmaktadır.

0
mutlu
Mutlu
0
_zg_n
Üzgün
0
sinirli
Sinirli
0
_a_rm_
Şaşırmış
0
vir_sl_
Virüslü

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Giriş Yap

Giriş Yap

AÖF Ders Notları ve Açıköğretim Sistemi ayrıcalıklarından yararlanmak için hemen giriş yapın veya hesap oluşturun, üstelik tamamen ücretsiz!